1 - گفته شده است : هنگامى كه آيهء تحريم خمر ، نازل گرديد ، اصحاب عرض كردند : اى رسول خدا ! احوال برادران دينى ما كه شراب مىخوردند و از درآمد قمار بهره مىگرفتند ، چگونه خواهد بود ؟ پس اين آيه نازل شد ولى صحيح‌تر آن است كه اين آيه در مورد جمعى نازل شده است كه تصميم داشتند . طيّبات را ترك نمايند همانند عثمان بن مظعون و ياران او . آيه مىفرمايد : ايرادى نيست بر آنان در خوردن طيّبات و لذايذ مادّى ، در صورتى كه به ايمان خود تداوم بخشند و اعمال صالح و نيك ، انجام دهند و از محرّمات اجتناب ورزند . 2 - در تكرار آيه وجوهى ذكر شده است : نخست : بنابر آن قولى كه مىگويد : ايمان نقصان و زيادتى پيدا مىكند ، مقصود از تكرار ، همان تزايد ايمان و تفاوت مراتب آن در شدّت و ضعف مىباشد . دوّم : خداوند متعال سه بار آن را به اعتبار اوقات سه‌گانه ماضى ، حال و آينده تكرار نمود . سوّم : به اعتبار احوال سه‌گانه ؛ يكى به اعتبار حال فرد با خويشتن ، دوّم حال فرد با مردم و اجتماع و سوّم حال او با خداى متعال ، از اين رو ، « ايمان » را به « احسان » تبديل نمود تا اشاره‌اى باشد به قول پروردگار در تفسير « احسان » كه خداوند را به گونه‌اى عبادت كنى همانند آنكه او را مىبينى و اگر تو او را نبينى ، او كه تو را مىبيند . « 1 » چهارم : به اعتبار مراتب سه‌گانهء مبدأ ، منتهى و وسط مىباشد . پنجم : به اعتبار آن مراتب تقوى است ، چون گاهى تقواى او با ترك محرّمات از روى پرهيز از عقاب و ترك شبهات يا از روى نگهدارى از وقوع در محرّمات است كه مرتبهء « ورع » مىباشد و ترك برخى از مباحات و آن عاملى است كه نفس را از خسّت و ذلّت نگه مىدارد و از آلودگى طبيعت ، تهذيب و پاك مىسازد . ششم : مقصود از آن ، « تكرار تجديد ايمان و عزم به تقوى » است تا نفس مكلّف را حفظ كند و ايمان و تقوى هر دو ملكهء راسخ در نفس گردند كه شبهه را در آن مجال دخالت نباشد . بر خلاف آن موردى است كه ملكه نبوده باشند . در چنين صورتى شبهه و گناه را بر آن مجال و راهى است .

--> ( 1 ) . بحار الانوار ، ج 66 ، ص 203