المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)
69
كنز العرفان في فقه القرآن (فارسى)
زمانى انجام مىشود كه مردم سرگرم زندگى و تحصيل معاش و مشغول كسب و كارند و دست از كار و كاسبى كشيدن و به نماز عصر مشغول شدن ، دشوارتر است و ثالثا به دليل فرمايش رسول اكرم ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) كه مىفرمايد : ( كسى كه نماز عصرش را ترك كند ، گويا به مال و اهلش ستم نموده است . « 1 » و در روايت ديگرى آمده است : « عمل خود را نابود ساخته است » . رابعا به دليل آنچه كه از رسول اكرم ( ص ) روايت شده كه فرمود : « روز احزاب ما را از صلوة وسطى ( نماز عصر ) بازداشت . « 2 » اگر روايت مزبور صحيح باشد ، در اينكه مراد از نماز وسطى ، نماز عصر است ، صراحت دارد . بعضىها گفتهاند منظور ، نماز مغرب است ، به دليل آنكه نماز مغرب از لحاظ عدد بين نماز دو ركعتى و چهار ركعتى است و از لحاظ زمان بين نمازهاى شبانه و روزانه است . برخى گفتهاند منظور ، نماز عشاء است به دليل اينكه بين نمازهاى روزانه و شبانه ، قرار دارد . و بعضىها گفتهاند : خداوند نماز وسطى را مخفى داشته تا از همه مراقبت و محافظت شود مانند مخفى داشتن شب قدر و اسم اعظم و ولّى اللّه و موقع إجابت دعا . از برخى از رهبران مذهب زيديّه نقل شده است نماز وسطى همان نماز جمعه در روز جمعه و نماز ظهر در بقيّهء روزها مىباشد . 4 - قيام ( به پا ايستادن ) در نماز واجب است ، به دليل صيغهء امر « وَ قُومُوا لِلَّهِ » ؛ « بهپاخيزيد براى خداوند كه دلالت بر وجوب مىنمايد » . 5 - قنوت ( دعاى دست ) در همهء نمازها مشروع و جايز است به دليل آنكه در آيهء مباركه پس از دستور به « محافظت » و « مراقبت » از همه نمازها ، قنوت ( قانتين ) را يادآور شده و ايستادن در حال قنوت را به مراقبت و محافظت ، عطف نموده است . حافظوا . . . معطوف عليه و قوموا للّه قانتين ، معطوف مىباشد . 6 - در حال خوف و ترس ( در موقع جنگ ) ، نماز خواندن ، هم در حال پياده راه رفتن ، و هم در حال سواره ، جايز مىباشد . 7 - نماز خواندن در حال جنگ و شمشير زدن ، به هر گونهء ممكن جايز است . شافعى همين قول را اختيار نموده است و ابو حنيفه مخالفت نموده و گفته است :
--> ( 1 ) . غوالى للئالى ، ج 2 ، ص 33 ، حديث 46 - مجمع البيان ، ذيل آيه 238 سوره بقره . ( 2 ) . سنن ابى داود ، ج 1 ، ص 112 ، حديث 9 ، سنن ابى ماجه ، ج 1 . ص 224 ، حديث 840 .