استعمال كرده و بىسليقه بودن اهالى مكهء مكرّمه را مىفهمانند ؛ و حال آنكه اعتقاد سيّاحين مشار اليهم در اين مسئله صواب نبوده و تحقيقات آنان بسيار ناقص و نارساست . چون اكثر بيوت و منازل مكهء مكرّمه به حرم شريف كعبة الله ناظر است و سخونت و حرارت آفتاب نيز به درجه فوق الغايه مؤثّر است ، دور انديشان اسلاف محض اينكه اهالى را از تأثير حرارت خلاص كنند و به حرم شريف صدايى منعكس ننمايند تعليق حصيرى را بر پنجره‌هاى خود تصويب كرده و از آن قرار معمول مىدارند . علاوه بر اينكه اين قرار نشانه تعظيم و احترام اهالى است مر مكهء مكرمه را ، رصانت و متانت بيوت مكهء معظّمه را هم جداگانه تفهيم نموده ، و باز اهل پرده و عفت بودن نساء را مىفهماند كه نساء حرمين از دائرهء محدودهء شريعت خارج نمىگردند ؛ زيرا كپرتيه كه در خارج پنجره‌هاى بيوت مكه ديده مىشود در مقام پردهء حصير نبوده بلكه يك قفس شمرده مىشود . در داخل كپرتيه‌ها تخته‌اى هم هست ، [ كه ما آنها را قناد مىگوييم ] . هر وقت كه هوا سخونت زياد پيدا كرد اصحاب بيوت براى اينكه خودشان را از حرارت آفتاب حفظ نمايند آن تخته‌ها را مىبندند . پرده‌هاى تخته [ مزبور نسبت به جسامت و هيئت ابنيه بوده ، چون در مكه قدرى به اشكال پيدا مىشود ، پرده‌هاى تخته ] ابنيه بزرگ از درخت ساج مشهور هند ساخته شده و بر روى آنها هم نقش [ نفيس ] اعلا به كار مىبرند كه هر يك از اينها دو هزار و پانصد ( 2500 ) قروش قدرى پايين‌تر از آنها يكهزار و پانصد ( 1500 ) قروش و ادناى آنها دو و سه ليره و نيم قيمت دارد كه اينها هم از درخت چام معمول ساخته مىشود . به طور مذكور پردهء يك پنجره را كه اين همه اهميّت و تكلّف مىدهند از مقتضيات علو طبيعت و فطرت آنها است و زبان درازى سياحين اوروپ [ در اين باب ] واهى و بىاعتبار است . انتهى . اخطار [ چيزى كه طاپطار گفته مىشود از خاكستر و ريگ و كچ مخلوط بهم ساخته شده عبارت از گل منجمد و بسته است تا به يك درجه تقليد مرمر است . انتهى . ] كلبه‌هائى كه از حصير و نباتات ساخته مىشود هرقدر به اهميّت هم ساخته شود باز از حرارت آفتاب گرم شده و از رطوبت خالى نمىماند . چون كسانى كه در اين كلبه‌ها