أيوب صبري باشا (پاشا) (مترجم: عبد الرسول منشى)
432
مرآة الحرمين (سفرنامه مكه) (فارسى) ( چاپ مركز پژوهشى ميراث مكتوب ، 1382 ش )
مجاورين ذوى الاحترام مكّه را دچار تلاش و اضطراب نمود و ليكن رضوان آقا به اقتضاى صفات و به حسيّات حسنهء خود به ضبط و ربط مملكت بذل همّت و غيرت نموده اعلان نمود كه هركس ساعى فساد شود و موجب اختلال گردد خون او هدر و حلال خواهد بود . اين اعلان را مناديان در كوچه و بازار و محلات به مسامع اهالى القا نمودند . پس از آنكه شريف مسعود را تجهيز و تكفين نموده و در حرم شريف نماز او را گزارده در مقبرهء معلّا دفن نمودند ، رضوان آقا اعيان و اشراف مكّهء معظّمه و قاضى و شيخ الحرم و متنفذان اهالى را در حرم شريف جلب و احضار نموده سيد شريف عبد اللّه بن حسن را كه در آن تاريخ مفخر دودمان آل عبد مناف و برگزيدهء سادات و اشراف بود خطاب كرده و گفت : اى آقاى ما ، به شهادت كسانى كه در اين جمعيّت موجود هستند و يا آنكه در ساير محال مىباشند منصب جليل امارت و رتبهء عال العال شرافت بر اشراف سائره حق صريح شماست ، استدعا داريم كه خلعت فاخرهء امارت را اكسا فرموده و به ضبط و ربط امور مملكت شروع و ابتدا نمايند . به اين تهيه اهل فساد نتوانستند كه ظاهر شده و نائرهء اختلال را اشتعال دهند . اگرچه سيد عبد اللّه افندى در قبول اين تكليف كه از طرف رضوان آقا كرده شد ترديد نمود و ليكن اعيان و اشراف مكه و اعلام علماى شهر بكّهء به شريف مشار اليه گفتند كه اينگونه تكليف رضوان آقا نافع در حق دين و دولت است قبول اين تكليف را ما نيز استدعا مىنماييم . بنابراين خلعت خضراى امارت و شرافت را پوشيده و به ضبط و ربط امور مملكت قيام و اقدام نمود . اين قسم تدبير رضوان آقا مملكت را از يك فتنهء بسيار بزرگ مستخلص داشته و اهالى را از انديشه و خيال رهانيد . به اين سبب خلق از اين تدبير او ممنون و محظوظ شده و اين خدمت دلپذير را در حق كعبة اللّه يك خدمت جداگانهء ديگر معدود داشته و از هرگونه اختلال و فساد خود را مرفّه الحال ديدند . سنگهايى كه از ديوارهاى بيت شريف افتاده بود در اندرون حرم مسجد الحرام مانده