الشيخ جوادي الآملي
70
عرفان حج (فارسى)
شبلى عرض كرد : آرى . فرمود : هنگام سعى بين صفا و مروه ، فلان معنا را درك كردى ؟ عرض كرد : نه . فرمود : پس تو سعى بين صفا و مروه انجام ندادهاى . اسرار فراوانى در صفا و مروه وجود دارد و در قرآن كريم هم سعى بين صفا و مروه و خود صفا و مروه ، جزء شعائر الهى بشمار آمده است ؛ « انّ الصفا و المروة من شعائر اللَّه ، فمن حجّ البيت أو اعتمر فلا جناح عليه أن يطوّف بهما و من تطوّع خيراً فان اللَّه شاكر عليم » « 1 » از صفا و مروه به نوبهء خود ، به عنوان طواف تعبير شده و از شعائر الهى بشمار آمده است . به فرمودهء حضرت ، معناى سعى اين است كه انسان از معصيت به اطاعت فرار مىكند و فرار الى اللَّه در سعى بين صفا و مروه بطور بارز ظهور مىكند . هروله و دويدن بين صفا و مروه ، از گناه به سوى اطاعت و از غير به حق دويدن است . بعد فرمود : آيا مىدانى معناى تردّد بين دو كوه صفا و مروه چيست ؟ يعنى خدايا ! من بين خوف و رجا به سر مىبرم ، نه خوف محض دارم و نه رجاء محض . نه آنچنان است كه فقط بترسم و هيچ اميد نداشته باشم و نه آنچنان است كه همه اميد باشد و هيچ ترس نباشد . اين تردّد بين صفا و مروه همان تردد بين خوف و رجاء است . مؤمن و مسلمان تا زنده است بين خوف و رجاء بسر مىبرد ؛ خوف دارد از كارهاى خود و اميد دارد به لطف حقّ .
--> ( 1 ) - بقره : 158