پس هيچكس نمىتواند بگويد كه من با كوله‌بارى از فضيلت و هنر به پيشگاه خدا رفتم ، اينها كه مال او است ، خود انسان چه دارد ، دو دست تهى دارد و بس . هيچكس به درگاه حق با دست پُر نمىرود لذا به هيچكس نمىگويند چه آورده‌اى ؟ به همه مىگويند چه مىخواهيد ؟ زيارت بيت اللَّه الحرام ، به عنوان ضيافت و ميهماندارى است ، « 1 » ما بايد اين مطلب را بدانيم كه هيچگاه كار خيرى را كه از ما صادر مىشود به حساب خودمان نگذاريم و بگوييم : « خدايا ! ما اين مقدار كارهاى خير كرديم اينها همه مال تو است . وقتى به خانهء او مىرسيم ، مىگوييم : « الحرم حرمُك ، البلد بلدك ، البيت بيتك ، وأنا عبدك . » « 2 » امام سجّاد - سلام اللَّه عليه - هم عرض مىكند : « سيدى عبدك ببابك اقامته الخصاصة بين يديك ، يقرع باب احسانك بدعائه ، فلا تعرض بوجهك الكريم عنّى » « 3 » خدايا ! فقر و تنگدستى مرا به اين جا آورده است . ما چيزى نياورده‌ايم ، آمده‌ايم چيزى ببريم . اگر كسى به اعتماد اعمال خود به زيارت خانهء خدا برود ضرر كرده است ، چون مال خدا را مال خود پنداشته و خيرات و توفيقات و نعمات الهى را از آنِ خود دانسته است . توفيقاتى كه بايد خداوند متعال را به خاطر

--> ( 1 ) - بحار ، ج 96 ، ص 34 ( 2 ) - آداب الحرمين ، ص 162 ( 3 ) - دعاى ابو حمزهء ثمالى .