كنند كه از اين يك جهان خردل دانه‌دانه برگيرى و هر كدام را از مشرق تا مغرب زمين ببرى ، طول مدت اين باربرى با يك چهارم از يك دهم از يك هفتادم ( 2800 ) مدتى خواهد بود كه پيش از آفرينش زمين و آسمان عرش الهى بر ماء ( و ما در نخستين جهان تنها و از زايمان محروم ) بوده است ، سپس فرمود : اين مثالى بود كه براى فهم مطلب آوردم » . به حساب فوق مدت زمان نازائى اين مادربزرگ 2800 برابر زمانى است كه باربرى فوق بدان نيازمند است ، از چهرهء سخن پيدا است كه خود آنحضرت بىكم‌وكاست بر آن مدت محيّر العقول آگاه بوده است . و پر روشن است كه هيچ حسابگر دقيقى در ملياردها سال هم نخواهد توانست حتى بطور حدس بر اين مدّت آگاه شود ، زيرا از زمين تا اعماق آسمان در هيچ حسابى نمىكنجد ، شگفتا از قدرت آن مغزى كه توانسته است چنان عدد سرسام‌آورى را در خود جاى دهد ، دانش ناچيز بشر كه همواره ميكوشد مسافتهاى شگفت‌انگيز بين زمين و برخى از اختران و كهكشان‌ها را بدست آورد مسافت نزديك‌ترين كهكشانرا به 000 ر 100 سال نورى « 1 » تخمين زده‌اند . كهكشان سماوى ماژلان 000 ر 250 سال نورى وسعت دارد ، و بعضى مانند اندروما يكمليون سال ، و برخى 200 مليون سال نورى و . . . با ما فاصله دارند . مانت ويلسون در زيج مخصوص خود 30 ميليون جزيرهء آسمانى يافته كه هر كدام مشتمل بر هزاران ميليون ستاره و فاصلهء هريك از اين جزاير ( كهكشانها ) دو ميليون سال نورى است .

--> ( 1 ) - واحد زمان در سال نورى ثانيه است كه 000 ر 300 سيصد هزار كيلومتر در هر ثانيه سير مينمايد ، و يكسال آن 000 ر 000 ر 800 ر 460 ر 9 نه بليارد و چهار صد و شصت ميليارد و هشتصد ميليون كيلومتر مىباشد .