آسمان جرم است نه فضاى خالى آسمانها كه جايگاه ستارگان و . . . است ، جوّ تهى و خلأ نيست ، كه احيانا ستارگان و يا موجوداتى ديگر در آن جاى گرفته باشند ، بلكه خود جرمى است از نوع جرم ستارگان و . . . آرى ، آسمان مادر ستارگان است ، كه در اثر پيوست و انباشتگى ذرات سرگردان آسمانى ، اين فرزندان : اختران و ستارگان پديد آمده و مىآيند . در رستاخيز آسمانها نيز در اين پيرامون از آيات مربوطه نتايجى خواهيم گرفت ، و در آغاز كتاب نيز گذشت كه : آسمان گازهاى بسيار داغ و برخاسته از انفجار مادهء نخستين بوده ، و ستارگان نيز از همين ماده پديد شده‌اند ، و تولد ستارگان و گسترش كشور پهناور آسمان وقفه‌اى ندارد ، بلكه : وَ السَّماءَ بَنَيْناها بِأَيْدٍ وَ إِنَّا لَمُوسِعُونَ آفريدگار بزرگ هميشه اين سقف بلند را گسترش ميدهد . پانصد سال راه : در حديث گذشته فاصلهء ميان هر يك از آسمانها ، و در بعضى ديگر از احاديث قطر هر يك از آنها نيز پانصد سال راه معرفى شده است ، ما راجع بفاصلهء نخستين فعلا نفى و اثباتى نداريم ، زيرا آيات مقدسات قرآن و احاديث قطعى در اين پيرامون ساكتند . اما قطر پانصد سالهء هر يك از آسمانها ، آيا مقصود سير عادى آن زمانها است كه روزى هشت فرسنگ باشد ، تا قطر هر آسمان 8640000 كيلومتر باشد ؟ . - يا حداكثر سير نورى منظور باشد كه كلفتى هر آسمان 47553500000000 چهل و هفت ترليون و پانصد پنجاه سه بيليون و پانصد ميليون كيلومتر باشد .