الشيخ محمد الصادقي الطهراني
18
رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)
بپرس ، كه در اينجا ترك تقليد بىعقلى است زيرا موجب ترك انجام تكليف الهى است ، و مسلماً برعهده تمامى مكلفان است كه از هر راه درستى تكاليف خود را بهخوبى بدانند و سپس بهآنها عمل نمايند . مسألهى 5 - روى همين مبنا است كه امام باقر عليه السلام بهمقلدان خود مىفرمود : هر گاه براى شما حديثى گفتم از من بپرسيد كه مستند قرآنيش چيست تا شما را به آن آگاه سازم . « 1 » اين شيوه و روش امام معصوم عليه السلام است براى مسلمانان ، پس چه شايستهتر و بايستهتر است كه شرعمداران ما كه نائبان غيرمعصوم آن بزرگوارانند نيز با پيروانشان اينگونه رفتار كنند ؛ و نه آنكه بگويند جاهل را با عالم بحثى نيست ، و با ذكر ننمودن دليل مردم را بهپيروى كوركورانه از خودشان وادارند . مسألهى 6 - استنباط و يا تقليد و احتياط - هر سه در اصل استنباط با درجاتى برابرند و تنها در تفصيل و اجمال نابرابرند ، بهاين معنا كه استنباط بررسى مفصل و مستدل بهكتاب و سنت است ، اما تقليد و احتياط بررسى اجمالى آنهاست و اين هر سه تنها در احكام فرعيهى غير ضرورى جارى است ، كه يا در اصل غير ضرورى و اختلافى است ، و يا هنوز براى شما صددرصد روشن نيست ، زيرا اين هر دو و يا هر سه راه تنها براى بهدست آوردن احكام الهى است ، كه اگر حكم خداى تعالى از هر راه درستى در دست شما باشد ديگر هيچگونه تكاپويى براى بهدست آوردن مجهول نخواهيد داشت . مسألهى 7 - در اصول عقيدتى كه پايههاى دين است تقليد هرگز راه ندارد ، و بايد با برهان روشن و قانع كنندهاى ثابت گردد و ديگر هيچ ، كه اينجا تنها گرايش يقينى خودى مطرح است ، و بالاخره بايد دليلى روشن و روشنگر شما را قانع كند ، و هر مكلفى بايد بهاندازهى قناعت شخصى خود پايههاى عقيدتىاش را بهاصول دين محكم و مستحكم سازد .
--> ( 1 ) - اين مستند قرآنى تنها از نظر دلالتى قرآنى است ، و احكامى را كه دلالتى قرآنى ندارند ، و برمبناى اشاراتى رمزى مىباشند از اين استناد بيرونند .