همايى « 1 » و . . . . استاد همايى گفته است : حسن ، پس نجل پاك او سمّى شيخ انصارى * كه از نور كرامت گشت تابان ، كوكبِ فالش غريق رحمت حق باد كز نقل روايت‌ها * مرا خط اجازت داد ، طبع مفضالش « 2 » فرزندان حاج شيخ مرتضى داراى پنج پسر و چهار دختر بود . اندكى از شرح‌حال فرزندان و خاندان دانشمند او چنين است : 1 . آية اللَّه ميرزا محمود آشتيانى ( 1304 ق - 1359 ش ) از آقا مير شهاب نيريزى ، آقا ميرزا هاشم اشكورى و آقا ميرزا حسن كرمانشاهى در حكمت و از حضرات آيات ميرزا حسين نائينى ، آقا ضياء الدين عراقى ، شيخ محمّد على كاظمى و شيخ موسى خوانسارى و حاج شيخ عبدالكريم حائرى يزدى فقه و اصول را به كمال فرا گرفت . تقريرات حاج شيخ عبدالكريم حائرى در الصلاة ، النكاح ، و همچنين درر الفوائد از او ، به چاپ رسيده است . « 3 » 2 . استاد اسماعيل آشتيانى ( 1271 - 1349 ش ) شاعر ، اديب و نقاش برجستهء معاصر و معروفترين شاگرد كمال الملك فرزند ديگر شيخ مرتضى است . از او آثارى در نظم و نثر و همچنين تابلوهاى نقاشى زيادى باقى مانده است . « 4 » فرزند ديگر حاج شيخ مرتضى ، ميرزا ابراهيم ( د 1368 ش ) نمايندهء دورهء چهارم

--> ( 1 ) . مكارم الآثار ، ج 7 ، ص 2342 و 2344 . ( 2 ) . ديوان سنا ، ص 170 . ( 3 ) . ن . ك : شميم روحانى ، ص 163 - 168 . ( 4 ) . همان ، ص 168 - 174 .