داده و پيمانهاى خود را پاس نمىداشتند ، ولى سرانجام امام توانست جبهه‌اى نيرومند در برابر طغيان گسترده اموى تشكيل دهد . قيام عاشورا : بايد دانست كه خلافت در بينش دينى پديده‌اى موروثى نبود ، امّا بنى اميّه كه در عهد عثمان راه خلافت را براى خود هموار كرده بودند ، قصد داشتند آن را موروثى كنند ، چنانچه در تاريخ ضبط شده ، ابو سفيان سر كرده و بزرگ بنى اميّه در مجلسى با حضور عثمان ، خطاب به حاضران مىگويد : حكومت را مانند توپ ميان خود دست به دست بگردانيد ، چون نه بهشتى وجود دارد و نه دوزخى ! آن مجلس پراكنده شد ، امّا اين سخن ابو سفيان تأثير بزرگى در آيندهء اوضاع سياسى مسلمانان گذارد ، حزب اموى با هر وسيلهء ممكن قصد داشت تا نهادهاى اسلامى را از ميان ببرد و خلافت را موروثى كند تا با تسلّط بر مردم بتوانند هر كارى كه مىخواهند انجام دهند و در راه دستيابى به قدرت از هيچ عملى فرو گذار نمىكردند . بدين گونه بود كه امويان از همان روزگار عثمان كه دستى در حكومت يافتند ، قصد داشتند حكومت را موروثى كنند ، امّا مسلمانان با هشيارى و بيدارى در برابر اين افكار احساس خطر كرده و با به زير كشيدن عثمان از تخت خلافت كاخ آمال بنى اميه را در هم كوفتند ، ليكن بنى اميّه كه طعم قدرت را چشيده بودند به اين آسانى دست بردار نبودند ، آنها اين بار با استراتژى خونخواهى عثمان پاى به عرصه نهادند و با به راه انداختن جنگ جمل و جنگ صفين اراده كردند تا قدرت از دست رفته را به خود بازگردانند . متأسفانه نادانى و تعصّب خوارج و سست همّتى برخى مسلمانان موجب شد معاويه سر كردهء امويان به مقاصد شوم خود دست يابد و حكومت مسلمين را از آن خويش نمايد و سالها با ظلم و ستم بر گردهء خلافت دست يازد و به اين مطلب هم اكتفاء نكرد ، بلكه در صدد اين انديشه بر آمد كه يزيد فرزند شرابخوار و قمار باز خود را پس از خود به جانشينى منصوب كند ، تحقّق اين انديشه فقط انتقال خلافت از پدر به پسر نبود ، بلكه تحكيم يك بدعت نادرست در موروثى شدن خلافت بود . در تاريخ آمده است ، روزى معاويه در صدر مجلس نشسته و يزيد در كنار او قرار داشت و جمع كثيرى از مسلمانان نيز در آن مجلس حضور داشتند ، آنگاه يكى از