فصل پنجم ( در احوال مؤمن آل فرعون و همسر فرعون و خروج موسى ( ع ) و قوم او از دريا و ابتلائاتى كه براى آنها پديد آمد ) خداوند تعالى در باره ( حزقيل ) مؤمن آل فرعون مىفرمايد : فَوَقاهُ اللَّهُ [ 1 ] يعنى خداوند شرّ فرعونيان را از او بر طرف كرد و او همراه موسى از دريا عبور نمود . و اينكه در آيهء شريفه مىفرمايد : النَّارُ يُعْرَضُونَ عَلَيْها غُدُوًّا وَ عَشِيًّا [ 2 ] يعنى آتش هر صبح و شام در گور بر آنها عرضه مىشود و آنها در عذاب هستند ، امام صادق ( ع ) مىفرمايد : اين امر در دنيا ( برزخ ) و قبل از قيامت واقع مىشود و آتش برزخى است . آيا شنيده‌ايد كه خداوند تعالى مىفرمايد : ( روزى كه قيامت بر پا شود آل فرعون وارد شديدترين عذابها مىشوند [ 3 ] ) مراد در اينجا آتش دوزخ است كه ملائكه موكّل عذاب آنها را وارد آن مىكنند . در اين خصوص مىگوئيم : آتش برزخ كه ارواح كفّار در فاصلهء مرگ تا قيامت با آن مواجه مىشوند در برهوت واقع مىشود كه محل آن واديى در حضر موت از بلاد يمن است و كفّار در آن معذّبند تا وقتى كه به دوزخ خلد و جهنم برسند ، همانطور هم بهشت برزخى كه ارواح مؤمنين در فاصلهء مرگ تا قيامت در آن واقع مىشوند در محل وادى السّلام در پشت كوفه بين نجف و كربلا قرار دارد و ارواح مؤمنين با اجساد مثالى در آنجا متنعّم هستند تا زمانى كه به بهشت خلد برسند . تفسير ( امام حسن عسگرى ( ع ) ) از پدران اطهرش از امام صادق ( ع ) نقل مىكند : حزقيل مؤمن آل فرعون قوم خود را بسوى توحيد الهى و نبوّت موسى و برترى محمّد ( ص ) بر جميع انبياء الهى و همه مخلوقات و نيز برترى على بن ابى طالب و اولاد اطهرش عليه السلام بر ساير اوصياء انبياء فرا مىخواند و آنها را از ربوبيّت فرعون منع مىكرد و خود اعلام برائت از وى مىنمود . امر دعوت او در ميان مردم پيچيد و خبر به فرعون رسيد و گفتند : حزقيل مردم را به

--> [ 1 ] سوره غافر ، آيه 45 . [ 2 ] سوره غافر ، آيه 46 . [ 3 ] سوره غافر ، آيه 46 .