العلامة المجلسي (مترجم :همدانى)

27

بحار الأنوار (ج67 و 68) (فارسى)

فاطر 3 - 12 يا أَيُّهَا النَّاسُ اذْكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ . ؟ هان اى مردم نعمت خدا را به ياد آوريد فراموش نكنيد . و لعلكم تشكرون زمر 7 - 66 وَ إِنْ تَشْكُرُوا يَرْضَهُ لَكُمْ اگر شكر كنيد بقاء نعمت را مىپسندند براى شما . بَلِ اللَّهَ فَاعْبُدْ وَ كُنْ مِنَ الشَّاكِرِينَ خدا را پرستش كن و از سپاسگزاران باش . مؤمن 61 إِنَّ اللَّهَ لَذُو فَضْلٍ عَلَى النَّاسِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَشْكُرُونَ خداوند بر مردم عنايت دارد ولى اكثر مردم ناسپاسند . حمعسق 33 إِنَّ فِي ذلِكَ لَآياتٍ لِكُلِّ صَبَّارٍ شَكُورٍ - جاثيه 12 وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ قمر 35 كَذلِكَ نَجْزِي مَنْ شَكَرَ . كسى را كه سپاسگزار باشد چنين پاداش ميدهيم . اخبار باب 1 - كافى . على بن ابراهيم از پدرش از نوفلى از سكونى از حضرت صادق عليه السّلام كه رسول خدا صلى اللَّه عليه و آله فرمود . كسى كه با حالت سپاسگزارى غذا مىخورد همانند پاداش روزه‌دار بااخلاص پاداش دارد . و شخص سالم سپاسگزار مانند مريض شكيبا اجر دارد . و ثروتمند شاكر مانند تهيدست قناعت‌گر پاداش دارد . تبيين راغب گفته . مفهوم شكر عبارت است از تصور نعمت و آشكار ساختن آن و لفظ شكر قلب و تغيير لفظ كشر است كه به معناى كشف و باز كردن نقطهء مقابل كفر كه به معناى پوشيدن و پنهان كردن است يعنى نعمت را فراموش كردن و پنهان ساختن آن و دابه شكور يعنى حيوانى كه در مقابل پرورش و خوراك دادن صاحبش فربهى او آشكار مىشود و گفته شده اصلش از اين است كه مثلا » گفته مىشود عين شكرى . چشمهء شكرى يعنى چشمهء پر و مملو بنا بر اين شكر يعنى پر بودن انسان از ذكر و ياد نعمت دهنده و هميشه در ياد او بودن و شكر سه قسم است 1 - شكر قلبى يعنى در ياد نعمت بودن و فراموش نكردن آن 2 - شكر زبانى يعنى ستايش و حمد و سپاس نعمت دهنده 3 - شكر جوارحى و عملى يعنى جبران احسان و نعمت به مقدار استحقاق و محقق طوسى ره فرموده شكر و سپاس شريف‌ترين و برترين اعمال است . و شكر نعمت سه گونه است زبانى عملى قلبى و داراى سه ركن و سه پايه است اول شناخت نعمت دهنده و صفات پسنديده او كه شايسته ذات پاك او باشد و شناختن نعمت از لحاظ اينكه نعمت و احسان او است و اين چنين شناختى پيدا نميشود مگر اينكه انسان بداند و متوجه باشد كه تمام نعمتها آشكارش و پنهانش همه و همه از او است و منعم حقيقى او است و اين وسائط مسخر فرمان او و تحت امر او هستند . ركن و پايهء دوم حالتى است كه در نتيجه معرفت و شناخت در انسان پديد مىآيد