العلامة المجلسي (مترجم :همدانى)

226

بحار الأنوار (ج67 و 68) (فارسى)

مردم او را در قبال انجام آن مدح و تمجيد نمايند . و از اين جهت است كه مستحب و شايسته است انسان صدقات و انفاق خود را بوسيله شخصى ديگر به فقراء برساند . مبادا گيرنده صدقه تعظيم و احترام مخصوصى براى او معمول بدارد براى خوددارى از اين محذور صدقه را با دست غير بدهد و از پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله روايت شده : كه خداوند متعال فرموده من از تمام شريكها بىنيازترم اگر كسى در عمل خود ديگرى را شريك من قرار دهد من از چنين عملى بىنيازم و آن را تماما براى همان شريك واگذار ميكنم و اين روايت را مسلم ( يكى از صاحبان صحاح سته ) در صحيح خود نقل نموده . عباده بن صامت و شداد بن اوس گويند . ما شنيديم از رسول خدا صلى الله عليه و آله كه مىفرمود : هر كس براى خودنمائى و رياء نمازى بخواند قطعا شرك ورزيده و كسى كه روزه ريائى بگيرد قطعا شرك ورزيده سپس حضرت همين آيه را قرائت فرمود و در حديث وارد شده كه حضرت رضا عليه السلام روزى بر مامون وارد شد ديد مامون مشغول وضو گرفتن است و غلامى هم آب بدست مامون ميريزد حضرت فرمود مأمون : در عبادت خدا ديگرى را شريك نكن مامون آن غلام را برگردانيد و خود شخصا وضو را تمام كرده و گفته شده كه اين آيه آخرين آيات از قرآن است كه بر پيغمبر صلى الله عليه و آله نازل شده ( تمام شد كلام طبرسى ) . و من ميگويم : اين روايت اخيرى دلالت بر اين دارد كه منظور از شرك در اينجا كمك گرفتن ديگرى است در انجام عبادت ( اين مقدار كمك كه مثلا كسى بدست انسان در موقع وضو آب بريزد ) ولى اين مطلب با اخبار و احاديث ديگر منافات دارد ( چون از نظر اخبار و مدارك احكام اين اندازه كمك و شركت اشكال ندارد ) و اگر بخواهيم جمع بين آنها نمائيم و بهر دو رقم اخبار عمل كرده باشيم بايد بگوئيم كه اين روايت نظر به آن اخلاص تام و كامل دارد كه انسان نه در قصد و نيت خود نظرى به غير خدا داشته باشد و نه در انجام عمل و پيكره فعل ديگرى را شريك و كمك خود قرار دهد . إِنَّهُ كانَ مُخْلَصاً در مجمع گويد يعنى عبادت خود را خالص براى خدا نموده و يا خود را به منظور اداء و انجام رسالت الهى خالص گردانيده كه فقط در انجام رسالت كار خود را قرار داده وَ قَرَّبْناهُ نَجِيًّا و او را نزديك و مقرب خود نموديم در حالى كه موسى كليم و هم سخن ما و مناجات‌كننده با ما است و ابن عباس گويد خدا او را مقرب ساخت و با او سخن گفت و معناى نزديك كردن اين است كه سخن خود را به گوش او رساند و گفته شده او را بعالم بالا برد و نزديك نمود بطورى كه صداى آن قلمى كه تورات با او نوشته شده بود شنيد ( نويسنده توراه و آن الواح چه كسى بوده و كيفيت نوشتن چگونه بوده قطعا به اين نحوى كه معمول و متداول بين ما است نبوده خصوصيتش را نميدانيم همين اندازه