ذكر الهى به جاى « 1 » آورد . پس در سعى كردن در بندگى الهى ، امساك مورزيد ؛ زيرا كه به هيچ چيز از احسان و ثواب الهى نمىتوان رسيد ، مگر به اطاعت اوامر و اجتناب و پرهيز نمودن از چيزهايى كه خداى تعالى حرام كرده ( ، خواه آنها ( كه به ظاهرِ قرآن حرام كرده - كه حرمتش را ساير مردم مىتوانند فهميد - ، و خواه آنها كه حرمتش از باطنِ قرآن ظاهر مىشود كه به غير از خازنان علوم ربّانى ، كه ائمّهء طاهرين - صلوات اللَّه عليهم أجمعين‌اند - ، كسى بعد از رسول - صلوات اللَّه عليه و آله - عالِم به آنها نيست ) ؛ زيرا كه خداى تعالى ، در كتاب خود فرموده - و قول الهى ، حق و صدق است - فرموده كه : ترك كنيد آنچه از گناهانْ ظاهر است و آنچه پنهان است . و بدانيد كه آنچه را خداى تعالى فرموده كه از آن اجتناب كنيد ، آن را حرام كرده . و پيروى مكنيد خواهش‌ها و رأىهاى خود را ، و اگر چنين كنيد ، گم‌راه مىشويد ؛ زيرا كه گم‌راه‌ترينِ مردم نزد خداى تعالى ، كسى است كه پيروىِ خواهش و رأى خود كند ، نه آن كه خداى تعالى ، او را هدايت كرده باشد . [ حد نداشتن ياد و ذكر الهى ] و در فضيلت دعا و ذكر ، قبل از اين مذكور شد . و از جملهء اخبار كه در باب ذكرِ كثير واقع « 2 » شده ، روايت كرده است محمّد بن يعقوب كلينى رضى الله عنه از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام كه فرمود : هيچ چيز نيست كه او را حدّى و آخرى نباشد كه به آن منتهى شود ، مگر ذكر الهى كه او را حدّى « 3 » نيست كه به آن حد ، منتهى شود . و خداى تعالى ، نمازى چند را واجب ساخته . و كسى كه آنها را به جا مىآورد ، حدّش همان است . و روزهء ماه رمضان را فرموده . پس كسى كه آن را روزه مىدارد ، حدّش همان است . و حج را واجب ساخته ، پس كسى كه حج مىكند ، حدّش همان است . پس هر يك از اينها حدّى دارند به غير از ذكر كه خداى تعالى ، به اندكِ آن راضى نشده و از براى آن ، نهايتى مقرّر نساخته كه به آن جا منتهى شود . بعد از آن ، اين آيه را تلاوت فرمود كه : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللَّهَ ذِكْراً كَثِيراً *

--> ( 1 ) . الف : « جا » . ( 2 ) . ج : « وارد » . ( 3 ) . ج : « حد » .