كردن ابراء ذمّه از آن كس كه غيبتش كرده‌اند ، اگر ممكن باشد ، آن است كه طلب آمرزش از براى او بكنند ، چنان كه شيخ المفيد - قدّس اللَّه روحه - در مجالس و شيخ طوسى رحمه الله در امالى ، از حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله روايت كرده‌اند كه فرمود : كفّارهء غيبت كردن ، آن است كه طلب آمرزش بكنى از براى آن كسى كه او را غيبت كرده باشى . « 1 » [ سى و چهارم : ادا نكردن حقّ ديگران ] سى و چهارم از جملهء كبائر - چنانچه از حديث اعمش و حديث « شرايع » ظاهر مىشود - ، حبس كردن حقوق است ، بى عُسر ؛ يعنى كسى حقّى بر ذمّهء كسى داشته باشد و طلب نمايد و اين شخص را مقدور باشد اداى آن حق و ادا ننمايد . و چون حبس حق در اصل وصيّت حضرت صادق عليه السلام خواهد آمد ، بعضى اخبار كه در آن باب وارد شده ، در شرح آن كلام ، مذكور مىشود ، إن شاء اللَّه تعالى ! [ سى و پنجم : كم‌فروشى ] سى و پنجم از جملهء كبائر - چنانچه از دو حديث مذكورْ ظاهر مىشود - ، بخس مكيال و ميزان است ؛ يعنى كم كردن چيزى را از ترازو يا « 2 » پيمانه ، هر گاه چيزى به كسى فروشند يا اداى دينى نمايند ، و حق تعالى در كلام مجيد فرموده كه : « وَيْلٌ لِلْمُطَفِّفِينَ * الَّذِينَ إِذَا اكْتالُوا عَلَى النَّاسِ يَسْتَوْفُونَ * وَ إِذا كالُوهُمْ أَوْ وَزَنُوهُمْ يُخْسِرُونَ * أَ لا يَظُنُّ أُولئِكَ أَنَّهُمْ مَبْعُوثُونَ * لِيَوْمٍ عَظِيمٍ * يَوْمَ يَقُومُ النَّاسُ لِرَبِّ الْعالَمِينَ * كَلَّا إِنَّ كِتابَ الفُجَّارِ لَفِي سِجِّينٍ * وَ ما أَدْراكَ ما سِجِّينٌ * كِتابٌ مَرْقُومٌ » « 3 » و ترجمهء ظاهرش آن است كه : واى بر مطفّفين ( يا « وَيْل » كه موضعى است از جهنّم ، يا عبارت از عذاب شديد است ) ! مهيّا و آماده است از براى جمعى كه تطفيف مىكند و تطفيف‌كنندگان ، آنهايند كه هرگاه چيزى پيمانه كنند ، وقتى كه از مردم گيرند « 4 » ، تمام با « 5 » زياده گيرند و وقتى كه پيمانه كنند يا به ترازو كِشند از براى آن كه به مردم دهند ، كم كنند . آيا گمان ندارند ( يا : يقين نمىدانند ) اين جماعت كه بعد از مُردن ، برانگيخته خواهند شد از براى روزى عظيم در آن روزى كه مردم ، بر پا خواهند ايستاد و از براى امر پروردگار عالميان ، بايد كه منزجر شوند و

--> ( 1 ) . الأمالى ، مفيد ، ص 172 ، ح 7 ؛ الأمالى ، طوسى ، ص 192 ، ح 325 . ( 2 ) . ب : « و » . ( 3 ) . سورهء مطفّفين ، آيهء 1 - 9 . ( 4 ) . ب : « بگيرند » . ( 5 ) . الف : « يا » .