سيد علاء الدين محمد گلستانه

249

منهج اليقين (شرح نامه امام صادق ع به شيعيان) (فارسى)

و در حديث وصيّت حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله به ابو ذر غِفارى رضى الله عنه وارد شده كه فرمود : اى ابو ذر ! احتراز و پرهيز كن از غيبت ؛ زيرا كه غيبت ، بدتر است از زنا كردن . ابو ذر مىگويد كه گفتم : يا رسول اللَّه ! چرا چنين است ، پدر و مادرم فداى تو باد ؟ ! فرمود : از جهت آن كه مردى زنا مىكند و بعد از آن ، توبه مىكند ، خداى تعالى ، توبهء او را قبول مىكند ، و كسى كه غيبت مىكند ، آمرزيده نمىشود تا وقتى كه آن شخصى كه او را غيبت كرده ، از او عفو كند . اى ابو ذر ! دشنام دادن مسلمان ، فسق است و قتال كردن با مسلمان ، كفر است و خوردن گوشت مسلمان ، از جملهء معاصى الهى است و حرمت مال مسلمان ، مثل حرمت خونش است . گفتم : يا رسول اللَّه ! غيبت ، كدام است ؟ فرمود : آن كه برادر مؤمنِ خود را ياد كنى به چيزى كه او را خوش نيايد . گفتم : يا رسول اللَّه ! اگر چنانچه در او باشد آنچه براى او گفته شده ، چون است ؟ فرمود : بدان كه هرگاه او را ياد كنى به چيزى كه در او باشد ، غيبت كرده خواهى بود او را ، و هرگاه او را ياد كنى به چيزى كه در او نباشد ، بهتان زده خواهى بود او را « 1 » . اى ابو ذر ! كسى كه پيش او برادر مؤمنى « 2 » را غيبت كنند و دفع كند آن غيبت را از او ، سزاوار يا لازم است بر خداى - عزَّ و جلَّ - كه او را از آتش جهنّم ، نجات دهد . اى ابو ذر ! كسى كه برادر مسلمان او را نزد او غيبت كنند و او تواند كه يارى كند آن برادر را و يارى بكند ، خداى تعالى ، يارى مىكند او را در دنيا و آخرت ؛ و اگر او را مدد نكند و دفعِ غيبت از او نكند ، خداى تعالى ، ترك مىكند يارى او را در دنيا و آخرت . « 3 » و ظاهر قول حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله كه در اين حديث فرموده : « غيبت ، بدتر است از زنا » ، آن است كه غيبت ، از كبائر باشد . و در بعضى احاديث ، وارد شده كه غيبت‌كننده ، مُخلّد در نار است . « 4 » [ معناى غيبت ] و معنى غيبت - چنانچه از اين حديث ظاهر شد - ، عبارت است از ياد كردن مؤمنى در وقتى كه حاضر نباشد ، به نحوى كه اگر بشنود ، او را بد آيد و آن صفت در او موجود باشد ، و اگر در او نباشد ، داخل بهتان خواهد بود . و كلينى رضى الله عنه از حضرت ابى الحسن عليه السلام روايت كرده كه فرمود : كسى كه ياد كند مردى را غايبانه ، به صفتى كه در او باشد و مردم ، آن را دانند ، غيبت او نكرده ؛ و كسى كه او را ياد كند

--> ( 1 ) . ب : - « او را ، و هر گاه او را ياد كنى به چيزى كه در او نباشد ، بهتان زده خواهى بود او را » . ( 2 ) . ب : « مؤمن » . ( 3 ) . الأمالى ، طوسى ، ص 537 ، ح 1162 . ( 4 ) . الأمالى ، صدوق ، ص 164 ، ح 163 .