ابن فهد الحلي (مترجم: غفارى ساروى)
50
عدة الداعي ونجاح الساعي (آيين بندگى و نيايش) (فارسى)
« و لا يقنط من رحمة ربّه الّا الضّالّون » « 1 » . يعنى : « تنها گمراهانند كه از رحمت پروردگارشان مأيوس مىشوند » . از آن طرف ، مبادا رجاء و اميدت زياد شود و موجب غرور و حماقتت گردد كه رسول خدا - صلّى اللَّه عليه و آله و سلّم - فرمود : 40 - « الكيّس دان نفسه و عمل لما بعد الموت و الاحمق و العاجز من اتّبع نفسه هواه و تمنّى على اللَّه المغفرة » . يعنى : « فرد هوشيار كسى است كه ( هواهاى ) نفس خود را خوار و كوچك مىنمايد و براى سراى پس از مرگ ، كار مىكند ، اما فرد احمق و عاجز آن است كه از هواهاى نفس پيروى كرده با اين حال از خدا آرزوى آمرزش دارد » . از معصومين - عليهم السّلام - رسيده است كه : 41 - « انّما المؤمن كالطّائر و له جناحان الرّجاء و الخوف » . يعنى : « مؤمن مانند پرنده دو بال دارد يكى اميد و ديگرى ترس است » . و « لقمان حكيم » به فرزندش « نامان » چنين گفت : « يا بنىّ ، لو شقّ جوف المؤمن لوجد على قلبه سطران من نور لو و زنا لم يرجّح احدهما على الآخر مثقال حبّة من خردل احدهما الرّجاء و الآخر الخوف » . يعنى : « اى پسركم ! اگر سينهء مؤمن را بشكافى ، بر صفحهء قلبش دو رشتهء نورانى خواهى ديد كه اگر كشيده شوند هيچ يك بر ديگرى حتى به اندازهء ذرهء مثقالى برترى نخواهد داشت ، آن دو نور ، يكى اميد و ديگرى ترس است » . ناگفته نماند كه از ائمهء اطهار - عليهم السّلام - رسيده است كه در حالت مرض ، خصوصا مرض مرگ ، سزاوار است رجاء ، بيشتر از خوف باشد . در اين مقام ، مناسب است مناجاتى كه جهت دفع فقر و شدايد گفته شده ، ذكر گردد :
--> ( 1 ) برگرفته از آيهء 56 سورهء حجر كه مىفرمايد : وَ مَنْ يَقْنَطُ مِنْ رَحْمَةِ رَبِّهِ إِلَّا الضَّالُّونَ .