فريضه ، و خداى عزّوجلّ اين را از براى او اجازه فرمود و همهء فريضه و نافله پنجاه و يك ركعت است كه از جملهء آنهاست دو ركعت بعد از نماز خفتن كه مصلّى آن را نشسته به جا مىآورد كه به يك ركعت حساب مىشود و به جاى وتر است ، و خدا در سال ، روزهء ماه رمضان را واجب گردانيد و رسول خدا صلى الله عليه و آله روزهء شعبان را و سه روز در هر ماهى قرار داد به طريق استحباب كه دو چند فريضه باشد ، و خداى عزّوجلّ اين را از براى او اجازه فرمود . و خداى عزّوجلّ شراب انگور را به خصوص حرام گردانيد ، و رسول خدا صلى الله عليه و آله مست كننده‌اى از هر شرابى را حرام گرانيد و خدا اين را از براى او اجازه فرمود . و رسول خدا صلى الله عليه و آله چيزى چند را مرتكب نشد و آنها را ناخوش داشت و از آنها نهى نفرمود به نهيى كه مستلزم حرمت آن باشد ، بلكه نهى كرد از آنها به نهيى كه موجب دورى و كراهت است . بعد از آن ، در آنها رخصت داد . پس عمل كردن به رخصت ، واجب شد بر بندگان ، مانند وجوب عمل كردن به نهى و عزيمت‌هاى او ( كه مراد محرّمات و واجبات است ) ، و رسول خدا صلى الله عليه و آله ايشان را رخصت نداد در آنچه ايشان را از آن نهى فرمود به نهيى كه مفيد حرمت است و نه در آنچه امر فرمود به امرى كه دلالت بر وجوب كند ، و لزوم داشته باشد . پس بسيار از مست كنندهء از همهء شراب‌ها كه ايشان را از آن نهى فرمود به نهى تحريمى ، و هيچ‌كس را در آن رخصت نداد ، و همچنين در اندك آن ، اگرچه به قدر سر سوزنى باشد ( و ظاهر عبارت حديث ، كه دلالت مىكند بر رخصت در خوردن كمى از مست كننده ، متروك است بالنص و الأجماع ) . و رسول خدا صلى الله عليه و آله هيچ‌كس را رخصت نداد در تقصير كردن دو ركعتى كه آنها را ضمّ فرمود به سوى آنچه خداى عزّوجلّ واجب گردانيده ، بلكه آن را بر ايشان الزام فرمود ؛ الزامى واجب كه هيچ‌كس را در چيزى از آن ، رخصت نداد ، مگر از براى مسافر و كسى را نمىرسد كه رخصت دهد آنچه را كه رسول صلى الله عليه و آله آن را رخصت نداده . پس امر و نهى رسول خدا صلى الله عليه و آله با امر و نهى خداى عزّوجلّ موافق آمد ، و بر بندگان واجب است كه پيغمبر امر او را تسليم كنند ، مانند تسليم كردن ايشان خداى تبارك و تعالى و امر او را » . 698 / 5 . ابوعلى اشعرىّ ، از محمد بن عبدالجّبار ، از ابن فضّال ، از ثعلبة بن ميمون ، از زراره روايت كرده است كه شنيد از امام محمد باقر عليه السلام و امام جعفر صادق عليه السلام كه مىفرمودند كه : « خداى تبارك و تعالى امر خلق خود را به سوى پيغمبر خويش صلى الله عليه و آله تفويض فرمود ، تا نظر كند كه فرمان‌بردارى ايشان چگونه است » . پس اين آيه را تلاوت فرمود : « وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ