« هذا عَطاؤُنا فَامْنُنْ أَوْ أَمْسِكْ بِغَيْرِ حِسابٍ » « 1 » ( كه در باب اهل ذكر گذشت ) و خدا به پيغمبر خود صلى الله عليه و آله تفويض نمود ، بعد از آن فرمود : « وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا » « 2 » . پس آنچه به رسول خدا تفويض شد ، آن را به ما تفويض فرمود » . 696 / 3 . چند نفر از اصحاب ما روايت كرده‌اند ، از احمد بن محمد ، از حجّال ، از ثعلبه ، از زراره كه گفت : شنيدم از امام محمد باقر و امام جعفر صادق عليهما السلام كه مىفرمودند : « خداى عزّوجلّ به سوى پيغمبر خويش ، امر خلق خود را تفويض فرمود تا نظر كند كه فرمان‌بردارى ايشان ، چگونه است » پس اين آيه را تلاوت نمود : « وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا » . 697 / 4 . على بن ابراهيم ، از پدرش ، از ابن ابى عُمير ، از عمر بن اذينه ، از فُضيل بن يسار روايت كرده است كه گفت : شنيدم از امام جعفر صادق عليه السلام كه به بعضى از اصحاب قيس ماصر مىفرمود كه : « خداى عزّوجلّ پيغمبر خويش را ادب آموخت و ادب او را نيكو ساخت . پس چون ادب را از براى او كامل گردانيد ، فرمود : « إِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ » « 3 » ، بعد از آن ، امر دين و امّت را به او تفويض فرمود تا بندگان او را سياست كند ، و متوجّه امور ايشان باشد ، و خداى عزّوجلّ فرمود كه : « وَ ما آتاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا » . و به درستى كه رسول خدا صلى الله عليه و آله ، بر راه راست بود كه خدا او را تسديد فرموده بود ، و موفّق و مؤيّد بود به روح القدس ، كه لغزش نمىنمود و خطا نمىكرد در چيزى ، از آنچه خلائق را به آن سياست و ادب مىفرمود ، و به آداب خدا ادب‌مند گرديد . پس به درستى كه خداى عزّوجلّ نماز را دو ركعت دو ركعت واجب گردانيد كه همهء آن ده ركعت بود . بعد از آن ، رسول خدا صلى الله عليه و آله به سوى آن دو ركعت ، دو ركعت ديگر و به سوى نماز شام ، يك ركعت ديگر را اضافه فرمود ، و اضافهء آن حضرت ، همتاى فريضه شد در وجوب كه ترك آنها جائز نيست ، مگر در سفر و يك ركعت را در نماز شام زياد كرد ، و آن را ثابت و برپا قرار داد در سفر و حضر كه ترك آن ، در هيچ يك تجويز نكرد . پس خدا همهء اينها را از براى او اجازه فرمود و ممضى داشت و به اين سبب ، نماز فريضه هفده ركعت شد . بعد از آن رسول خدا صلى الله عليه و آله نمازهاى نافله و مستحبّه را سى و چهار ركعت قرار داد ، و برابر

--> ( 1 ) . ص ، 39 . ( 2 ) . حشر ، 7 . ( 3 ) . قلم ، 4 .