كه به فرمودهء حضرت سجاد عليه السلام اكبر حقوق است به عبادت ميسر است « 1 » آن‌هم عبادت همراه با شرايط كه شرايطش عبارت است از عبادت به دستور خدا و براى خدا و صحيح بجا آوردن مسائل فقهى آن و اين عبادت داراى مفهوم وسيعى به وسعت حيات و زندگى است و آن عبارت از رعايت عملى تمام حقوق اللّه و حقوقى است كه به دستور حضرت حق نسبت به مردم بايد ادا شود . چون انسان به چنين عبادت وسيعى در حد تكليف و قدرتش موفق شد ، موحد است و در تشهّد خود در شهادت به اين كه خدايى جز خداى عالم نيست و وحدت مخصوص اوست و برايش شريكى نمىباشد راستگوست و به فرمودهء حضرت صادق عليه السلام در سرّ باطن عبادت كرده و در فعل ظاهر خضوع به خرج داده و عملش با قول و ادعايش مساوى شده و تشهّدش تشهّد حقيقى است و باز به فرمودهء حضرت صادق عليه السلام آن تشهّد ، ثناى خدا و سپاس و حمد آن حضرت است . ثناى واقعى و سپاس و حمد و اقرار حقيقى از كسى صادر مىگردد كه اولًا از طريق قرآن و معارف و آثار عالم با عظمت خلقت ، حضرت حق و اسماى حسنى و صفات عليايش را شناخته باشد ، ثانياً از پس آن شناخت به اداى واجبات و ترك محرمات قيام نموده ، ثالثاً به ارادهء خداى مهربان در تمام اندازه‌گيرىها و تقديرات و قضاها در حق خودش و ديگران و تمام موجودات خشنود و راضى باشد و امتحانات و ابتلائات را هر چند به وزن كوه‌ها بر انسان فشار وارد كند ، عنايت او دانسته و علت رشد و كمال خود و رسيدن به مقام قرب حضرت جانان بداند و در اين اعتقاد و معرفت و در اين مجاهدت و كوشش سر از پا نشناخته و عاشقانه سر

--> ( 1 ) - تحف العقول : 255 ، رسالة الحقوق .