شيخ حسين انصاريان

264

تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)

آنگاه كه خداوند مىفرمايد : اللَّهُ لَطِيف‌ُبِعِبَادِه‌ِيَرْزُقُ مَن يَشَآءُ وَ هُوَ الْقَوِىُّ الْعَزِيزُ » « 1 » خدا نسبت به بندگانش بسيار مهربان و نيكوكار است ، هر كه را بخواهد روزى مىبخشد و او نيرومند و تواناى شكست‌ناپذير است . لَّا تُدْرِكُهُ الْأَبْصرُ وَهُوَ يُدْرِكُ الْأَبْصرَ وَهُوَ اللَّطِيفُ الْخَبِيرُ » « 2 » چشم‌ها او را در نمىيابند ، ولى او چشم‌ها را درمىيابد ، و او لطيف و آگاه است . در معناى لطف ، نرمى و دقّت نهفته است ، خداوند لطيف است يعنى به دقايق امور احاطه دارد و هر كارى را با آرامش و عميق انجام مىدهد . رزق خداوند شامل مسائل علمى و فكرى هم مىشود ؛ زيرا كه انسان براى كسب آن‌ها كوشش مىكند و پروردگار لذّت درك و فهم آنها را توفيق مىدهد . امام رضا عليه السلام در تفسير اسماى الهى و مقايسه با صفات انسانى مىفرمايد : لطيف بودن خدا به معناى كمى و باريكى و خُردى نيست ، بلكه به معناى نفوذ ( علم و قدرت او ) در اشيا و غيرقابل درك بودن است . چنان كه به مردى مىگويى : اين امر از من لطيف شد و فلانى در كردار و رفتار لطيف است ، به او خبر مىدهى كه عقل تو در آن امر درمانده و به طورى عميق و باريك گشته ، كه انديشه درك آن نكند ، همچنين لطيف بودن خداى تبارك و تعالى از اين نظر است كه به حد و وصف درك نشود و لطافت ما به معنى كوچكى و كمى است . پس در اسم شريك او شده‌ايم و معنا مختلف گشته است . « 3 »

--> ( 1 ) - شورى ( 42 ) : 19 . ( 2 ) - انعام ( 6 ) : 103 . ( 3 ) - الكافى : 1 / 118 ، حديث 1 ؛ بحار الأنوار : 4 / 176 ، باب 2 ، حديث 5 .