گاه ارتكاب گناهى قبل از انجام آن در كيفرش تأثير بدى بر روى اعمال ديگر دارد چنان كه در روايت آمده است : شرابخوار تا چهل روز اعمال و عبادات او مقبول درگاه خدا نمىباشد . « 1 » بنابر درخواست امام سجّاد عليه السلام در اين جا بايد ملاحظه كرد كه : ويژگى صفات پسند و ناپسند چيست ؟ به طور كلى صفاتى كه انسان دارد سه گونه است : 1 - صفاتى كه از آداب و رسوم اجتماعى است ، در عرف مردم به نشانهء ادب اسلامى و اخلاقى رعايت آن حتمى است ؛ نمونهء اين آداب در كتاب حلية المتقين مفصّل بيان شده است . گاهى وقت‌ها بىتوجهى به آداب در جامعه سبب هرج و مرج و آسيب‌هايى به فرهنگ شده كه به ويژه در بين جوانان جبران‌ناپذير است . اين امور هرچند از نظر شرعى اعتبار و الزامى ندارد ولى در متن جامعهء بشرى مطلوب و پسنديده است و بايد در اصلاح آن كوشيد . اكنون بر اثر مشكلات اقتصادى و فرهنگى به روشنى ملاحظه مىشود كه آداب معاشرتى و سلوكى در بين مردم به شدت آسيب ديده است ؛ احترام به والدين ، معلم و همسايه ، صلهء رحم ، مهمانى اقوام و خويشان ، رعايت حرمت خانواده و محرم و نامحرم ، حقوق همسران ، امور مسافرت ، روابط دختران و پسران و . . . از نمونه‌هايى است كه جايگاه آنها در جامعه خدشه‌دار شده است و بسيارى در اين زمينه بىشخصيت و انگشت‌نما شده‌اند . 2 - صفاتى كه موجب رشد و كمال اجتماعى است ، ولى نبود آن سبب عيب و نقصان و در نظر بيگانگان زمينه‌ساز اهانت و تحقير فرهنگ كشورى مىشود ؛ مانند

--> ( 1 ) - بحار الأنوار : 76 / 140 ، باب 86 ، حديث 49 ؛ ثواب الاعمال : 244 .