امام على عليه السلام دربارهء اخلاق حكومت دارى حاكمان مىفرمايد : ذُوالشَّرَفِ لاتُبْطِرُهُ مَنْزِلَةٌ نالَهَا وَ إِنْ عَظُمَتْ كَالْجَبَلِ الَّذى لاتُزَعْزِعُهُ الرِّياحُ وَ الدَّنِىُّ تُبْطِرُهُ مَنْزَلَةٌ كَالكَلاءِ الَّذِى يُحَرِّكُهُ مَرُّ النَّسِيم . « 1 » آدم بزرگ‌منش به هر مقامى ، هر چند بزرگ برسد سرمست نمىشود ؛ مانند كوهى كه هيچ بادى آن را به لرزه در نمىآورد ، اما آدم فرومايه با دست يافتن به كمترين ارزشى افسار گسيخته مىشود ، همانند بوتهء علفى كه وزش نسيمى آن را مىجنباند . يعنى هر كه حكمت آموخته ؛ خود را بزرگ ساخته است و چنگ زدن به گنجينهء فضيلت ، به كمال بزرگى مىافزايد و به يقين و باور مىرساند ؛ بنابراين هجمهء مشكلات و هزينه‌هاى گران بزرگوارى بر روح بزرگ سنگينى نمىكند . بر اين پايه در حديث معراج آمده است كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله به محضر ربّ ، عرض كرد : پروردگارا ! فايده و ميراث روزه چيست ؟ خداوند فرمود : روزه ؛ حكمت را به ارث گذارد و حكمت ؛ معرفت را و معرفت يقين مىآورد و هر گاه بنده به يقين رسد ؛ ديگر برايش اهميتى ندارد كه چگونه شب و روز خود را به سختى يا آسانى بگذراند . « 2 » از جمله تقسيم‌هاى مقامى بين بندگان كه برتر از ايمان و تقوا باشد ، همين يقين است . البته شمار كمى از اهل ايمان به مقام يقين مىرسند ؛ زيرا مجاهدهء نفس بسيار مىخواهد و بايد قدم‌هاى بلندى برداشته شود تا به درجه‌هاى بالاتر رسيد . به هر حال ؛ انسان بايد براى مرتبه‌هاى اسلام تلاش كند تا به مرتبه‌هاى كمال ايمان و تقوا برسد ، سپس براى مراتب تقوا كوشش كند و اگر از متّقين است بايد

--> ( 1 ) - غرر الحكم : 342 ، حديث 7819 . ( 2 ) - بحار الأنوار : 74 / 27 ، باب 2 ، حديث 6 ؛ ارشاد القلوب ، ديلمى : 1 / 203 .