ملامت مىكند . چون دعوت او با ابزار تزيين و تشويق و تسويف است . و هرگز تسلّط بر آدم به اجبار و تهديد جدّى ندارد ؛ پس حق دفاع از خويش را هم براى خود حفظ مىكند . در اين معنا آيات ديگرى بر مضامين گوناگونى آمده است كه تسلط شيطان را به كسانى نسبت مىدهد كه ولايت و سرپرستى او را پذيرفته‌اند و او را مورد اطاعت قرار داده‌اند و گرنه شيطان هيچ گونه قدرتى ندارد كه بخواهد كسى را به اجبار و زور به سوى گناه و عصيان كشاند ؛ او تنها مردم را وسوسه مىكند و به سوى گمراهى و فساد دعوت مىكند . و كار ديگرى از او ساخته نيست . به هر حال توبيخ و سرزنش شيطان پيروانش را در صحنهء قيامت يك نوع مجازات روحى و روانى است كه شكنجهء آن از آتش سوزان دردناك‌تر است . در اين جا بهترين روش براى مقابله با شماتت شيطانى ، تفكّر در قدرت خداوند است . انديشه در قدرت و توانمندىهاى الهى و اقتدار حقانى در چهرهء خلق و پىبردن به اسرار و رازهاى آفرينش كه مايهء قرب و صفا و روشنى دل است .