احمد مختار العبادى / سيد عبدالعزيز سالم
16
تاريخ نيروى دريايى اسلام در مصر و شام (فارسى)
مردم را به اجبار وادار به نبرد نكند و همسرش « فاخته » دختر قرظه را نيز با خود ببرد . در نبرد قبرس جمعى از صحابه از جمله ابودرداء ، ابوذر غفّارى ، فضالة بن عبيد انصارى ، مقداد بن اسود و عبادة بن صامت كه همسر خود « ام حرام » دختر « ملهان » انصارى را با خود برده بود ، به همراه معاويه شركت داشتند . « 1 » كشتىها براى انتقال نيروهاى اعراب در ساحل عكّا ، مهيّا گشت ومعاويه درآن سامان گاه به ترميم قلعهها و برج و باروهاى عكّا و صور مىپرداخت . « 2 » سپس در بهار سال 28 هجرى حملهء دريايى به سوى قبرس آغاز گرديد و اين هجوم ، نخستين نبرد مسلمانان در دريا بود . « و تا آن زمان مسلمانها در درياى روم سفر دريايى نكرده بودند . » « 3 » 1 - پيدايش دريانوردى اسلامى زمانى كه كشتيهاى عربى در ساحل قبرس لنگر انداختند ، مردم آن كشور به اطاعت مسلمانها در آمدند و بزرگان خود را براى پيشنهاد صلح و آشتى نزد معاويه فرستادند و او با قرار داد پرداخت ماليات ساليانه توسط اهالى آنجا ، با آنان مصالحه كرد ، مشروط به اينكه در نبرد اعراب با بيزانس ، موضعى بى طرف داشته باشند ومسلمانها را از عبور دشمنان شان آگاه سازند . « 4 » در سال 32 هجرى ، مردم قبرس با كشتيهايى كه در اختيار بيزانسها قرار دادند ، آنان را در دريا بر ضدّ مهاجمين يارى كردند امّا معاويه در سال 33 هجرى و به گفتهاى در سال 35 ، با تعداد 500 كشتى با آنها كار زار كرد و اين بار قبرس را بازور گشود واهالى آنجا را بر قرار داد صلح شان باقى گذاشت و لشگرى از اعراب را با تعداد دوازده هزار نفر از اهالى « ديوان » « 5 » به قبرس فرستاد تا به مردم آن سامان عربى بياموزند و گروهى از اهالى « بعلبك » را به آن ديار منتقل كرد . « 6 »
--> ( 1 ) - همان مدرك ، ص 181 . ( 2 ) - همان مدرك ، ص 140 . ( 3 ) - بلاذرى ، ج 1 ، ص 181 . ( 4 ) - همان مدرك . ( 5 ) - شهرى است در عراق - مركز استان قادسيه . ( مترجم ) ( 6 ) - بلاذرى ، ج 1 ، ص 182 .