به نقل ابن ابى الحديد ، عمار جزء كسانى بود كه مىخواست دوباره در بين مهاجران شورا تشكيل دهد تا خلافت را به على ( ع ) برگرداند . « 1 » و به هنگام مشاوره شوراى شش نفره خليفه دوم ، از پشت درهاى بسته فرياد مىزد : براى يكپارچگى مسلمانان به على ( ع ) رأى دهيد و امر حكومت را از خاندان پيامبرتان بيرون نرانيد . « 2 » عمار در تمام دوران حيات خويش ، از هيچ كوششى براى برپايى دين خدا دريغ نكرد ، و از دين پيامبر ( ص ) دفاع كرد . « 3 » نصر بن مزاحم منقرى نقل مىكند كه در جنگ صفين ، عمار ضمن يادآورى حديث غدير ، به ياران معاويه چنين گفت : پيامبر ( ص ) به من امر فرمود : با ناكثين بجنگم ، اطاعتش كردم . فرمود : با قاسطين بجنگم و شما همانهاييد . اى مرد ابتر ! آيا نمىدانى او به على ( ع ) فرمود : مَنْ كُنْتُ مَوْلاهُ فَعَلِىُّ مَوْلاهْ ، اللّهُمَّ والِ مَنْ والاهُ وَ عادِ مَنْ عاداهُ ؟ « 4 » با وجود روايات فراوان از پيامبر ( ص ) در بزرگداشت عمار ، « 5 » هنگامى كه او در زمان خليفه سوم بر حيف و ميل اموال توسط عثمان اعتراض كرد ، به سختى مورد عتاب و ضرب و شتم خليفه قرار گرفت . « 6 » فاصله گرفتن خلافت عثمان از سنت پيامبر ( ص ) ، پيروان على ( ع ) را بيشتر از هر كس ، از خلافت او بيزار مىكرد و موجب اعتراض آنان مىگرديد . 3 - 4 . ابوذر غفارى « 7 »

--> ( 1 ) . شرح نهج‌البلاغه ، ج 1 ، ص 220 . ( 2 ) . همان ، ج 9 ، ص 52 . ( 3 ) . يوسف بن عبداللَّه ، ابن عبدالبر ، الإستيعاب فى معرفة الأصحاب ، ج 2 ، ص 476 . ( 4 ) . احمد بن شعيب ، نسائى ، فضائل الصحابه ، ص 14 ؛ سنن ابن ماجه ، ج 1 ، ص 45 ؛ سنن ترمذى ، ج 5 ، ص 297 ؛ مستدرك الحاكم ، ج 3 ، ص 110 ، 116 ، 134 ، 371 . نصر بن مزاحم ، منقرى ، وقعة صفّين ، ص 338 . ( 5 ) . ر . ك : الغدير ، ج 5 ، ص 9 ، ص 27 - 30 . ( 6 ) . همان ، ج 5 ، ص 15 . ( 7 ) . ابوذر غفارى از بزرگان و برگزيدگان صحابى پيامبر اكرم ( ص ) و چهارمين كسى بود كه اسلام آورد و سخت تحت شكنجه و آزار قريش قرار گرفت . پيامبر اكرم ( ص ) درباره ابوذر فرمود : در زير آسمان كبود ، راستگوتر از ابوذر وجود ندارد . ابوذر به سفارشات پيامبر ( ص ) دربارهء على ( ع ) وفادار ماند . او سخنان پيامبر ( ص ) دربارهء اهل بيت ( ع ) را همه جا نقل مىكرد . در زمان خليفه سوم ، گروه حاكم را سخت مورد انتقاد و سرزنش قرار داد . او عثمان را در شمار دوزخيان مىدانست و آيه 35 سوره توبه را « يَوْمَ يُحْمى . . . » بر او مىخواند تا اينكه عثمان او را به ربذه تبعيد كرد و او به تنهايى در ربذه جان سپرد . ر . ك : الطبقات الكبرى ، ج 4 ، ص 173 ؛ أنساب الأشراف ، ج 11 ، ص 127 ؛ معرفة الصحابة ، ج 1 ، ص 457 ؛ الانتفاضات الشيعية عبر التاريخ ، ص 127 .