دنبال كرده و عينيّت بخشيدند . سفيران بر اين موضوع اعتقادى تأكيد داشتند كه لازم نيست در هر زمان ، امام معصوم در دسترس امّت باشد ؛ بلكه مردم مىتوانند از طريق ارتباط با فرد يا افرادى كه امام تعيين كرده ، مسائل و مشكلات خود و جامعه را مطرح سازند و نظر امام را بيابند . 4 - پاسخگويى به مسائل دينى و رسيدگى به مشكلات مردم نايبان ، سؤالات شرعى شيعيان را به محضر امام منعكس و پاسخ آنها را گرفته به مردم ابلاغ مىكردند . از سوى ديگر ، مشكلات و گرفتارىهايى كه بر اثر فشار حكومت عباسى و پنهان بودن امام زمان ( عج ) دامنگير شيعيان ، مىگشت ، با دست تواناى آنان حلّ و رفع مىشد . سفيران ، اموال و وجوه شرعى متعلق به حضرت را از پرداخت‌كنندگان تحويل مىگرفتند و در مواردى كه امام دستور مىداد مصرف مىكردند . 5 - مبارزه با منحرفان و مدعيان دروغين نيابت در دوران غيبت صغرى افرادى كج‌انديش ، دنيا دوست و شهرت‌طلب به دروغ مدعى نيابت از سوى صاحب‌الزّمان ( عج ) شدند كه در مباحث پيشين به اسامى برخى از آنها اشاره كرديم . آنان براى دستيابى به شهرت و رياست و تصاحب وجوه شرعى سرازير شده از سوى مردم به سوى امام ، ضمن تكذيب نيابت نايبان خاص حضرت و ايستادگى در برابر آنان ، خود را نايب امام دانسته ، با دروغ و تزوير ، شيعيان را به گرد خود فرا مىخواندند . بعضى از آنان مانند حسين بن منصور حلّاج براى فريفتن مردم و توجه افكار به سوى خود دست به يك سرى كارهاى خارق‌العاده مىزد . او به زعم خود ميوه زمستان را در تابستان و ميوه تابستان را در زمستان به مريدان خود مىداد ، دست خود را به هوا مىبرد و آن را پر از طلا برمىگردانيد . « 1 » تكذيب مدعيان دروغين ، رسوا نمودن آنان و اثبات نيابت خود و جلب اطمينان و اعتماد شيعيان از رسالت‌هاى مهم نايبان خاص بود . آنان در اين جبهه علاوه بر توقيعاتى

--> ( 1 ) - ر . ك . البداية والنهاية ، ج 11 ، ص 145 .