نايبان حضرت مهدى ( عج ) هر چند حضرت مهدى ( عج ) همزمان با آغاز امامتش در پس ابر غيبت پنهان گشت ، در نتيجه عموم مردم از فيض وجود و شرفيابى به حضورش محروم شدند ؛ ليكن ارتباط آن حضرت با مردم بويژه شيعيان و دوستدارانش بطور كلى قطع نشد . مردم در دوران غيبت صغرى توسط سفيران و نايبان منصوب امام با آن حضرت ارتباط برقرار مىكردند . سفيران در هر زمان لازم با پيشوايشان ديدار مىنمودند و مشكلات ، مسائل و خواسته‌هاى شيعيان را به محضر امام زمان ( عج ) منعكس كرده رهنمودها و پاسخ‌هاى كتبى يا شفاهى آن بزرگوار را به ايشان منتقل مىساختند . « 1 » اين سفيران عبارتند از : ابو عمرو ، عثمان بن سعيد ، فرزندش ابو جعفر ، محمد بن عثمان ، ابوالقاسم بن روح نوبختى و ابوالحسن على بن محمد سَمَرى . الف - عثمان بن سعيد عَمْرى : « 2 » او از چهره‌هاى برجسته شيعه و از ياران نزديك و افراد مورد وثوق امام هادى و امام عسكرى عليه السلام بود و سمت وكالت آن دو امام را داشت . امام هادى عليه السلام دربارهء او فرمود : اين ، ابو عمرو ، مورد وثوق و امين ( من ) است . هر آنچه به شما بگويد ، از جانب من گفته و هر چه به شما رساند ، از جانب من رسانده است . « 3 » امام عسكرى عليه السلام نيز وثاقت او را تأييد كرد و فرمود : اين ، ابو عمرو ، ثقة و امين است . مورد وثوق امام پيشين و من در حيات و مرگم مىباشد . هر چه به شما بگويد از سوى من گفته و هر چه به شما ابلاغ كند از سوى من ابلاغ كرده است . « 4 »

--> ( 1 ) - البته در اين دوران ، چه بسا افراد ديگرى نيز كه قرب و منزلت ويژه‌اى نزد حضرت حجت ( عج ) داشتند ، به افتخار ديدار آن گرامى نايل مىآمدند ، ولى سمت سفارت و نيابت خاص نداشتند . ( 2 ) - كنيه عثمان ، ابو عمر بود ولى امام عسكرى عليه السلام دستور به تخفيف آن داد و از آن پس عَمْرى خوانده مىشد ( ر . ك : تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 245 ) . ( 3 ) - الغيبة ، ص 215 . ( 4 ) - الغيبه ، ص 215 .