على رفيعى
111
تاريخ تحليلى پيشوايان (ع) (فارسى)
فصل چهارم : زندگانى امام سجاد عليه السلام يك جلسه امام سجاد عليه السلام در يك نگاه چهارمين پيشواى شيعيان در پنجم شعبان ، سال 38 هجرى در مدينه ديده به جهان گشود . « 1 » نام آن بزرگوار ، « على » ، كنيهاش « ابوالحسن » « 2 » و مشهورترين لقبهايش « زينالعابدين » ، « سيد الساجدين » و « سجاد » است . « 3 » مادر گرامىاش بنابر نقل مشهور ، « شهربانو » دختر يزدگرد سوّم ، آخرين پادشاه ا يران از سلسله ساسانيان است . اين بانوى گرامى - براساس نوشته مورخان - در جريان يكى از لشكركشىهاى مسلمانان به ايران به اسارت سپاه اسلام درآمده و به مدينه برده شده است . اما اين اسارت در جريان كدام جنگ و در دوران كدام خليفه رخ داده است ، روشن نيست . پارهاى منابع آن را در دوران عمر ذكر كردهاند . « 4 » اگر اين نقل درست باشد ، اسارت وى بايد در يكى از جنگهاى قادسيه ، يا نهاوند باشد . پارهاى منابع ديگر آن را در دوران عثمان دانستهاند كه سپاه اسلام خراسان را فتح كرد و بر دو دختر يزدگرد دست يافت و آن دو را به مدينه نزد خليفه فرستاد . خليفه يكى از آنان را به امام حسين عليه السلام بخشيد . « 5 » برخى منابع نيز تصريح دارند كه جريان اسارت در دوران حكومت امير مؤمنان عليه السلام بوده است . امام « حريث بن جابر » را بر ناحيهاى از مشرق
--> ( 1 ) - الفصول المهمة ، ص 201 و العوالم ، ج 18 ، ص 14 . ( 2 ) - براى آن گرامى كنيههاى ديگرى همچون « ابو محمّد » و « ابوالقاسم » نيز ذكر شده است . ( 3 ) - ر . ك : الفصول المهمه ، ص 201 و مناقب ، ج 4 ، ص 175 . ( 4 ) - ر . ك : اصول كافى ، ج 1 ، ص 466 . ( 5 ) - ر . ك : عيون اخبار الرضا عليه السلام ، ج 2 ، ص 128 .