على رفيعى

33

تاريخ زندگانى امام صادق (ع) (فارسى)

1 - جود و بخشش بخششهاى امام صادق ( ع ) به نيازمندان را به دو بخش مىتوان تقسيم كرد : بخششهاى آشكار و بخششهاى پنهانى . امام ( ع ) در موضوع بخشش ، همواره عالىترين مرحلهء آن - كه بخشش تا حدّ بىنيازى طرف باشد - را بر مىگزيد . نيازمندى از امام صادق ( ع ) تقاضاى كمك كرد . امام ( ع ) به خدمتكارش فرمود : نزد تو چقدر پول است ؟ عرض كرد : چهار صد درهم . فرمود : آن را به وى بده . فرد نيازمند مبلغ را گرفت و پس از سپاس از امام رفت . ( هنوز چند قدمى نرفته بود كه ) امام به خدمتكارش دستور داد او را باز گرداند . نيازمند عرض كرد : سرور من ، از شما كمك خواستم ، شما هم اجابت كرديد ؛ پس دوباره مرا به چه منظور فرا خوانديد ؟ امام ( ع ) فرمود : رسول خدا ( ص ) فرموده است : « بهترين صله و بخشش آن است كه طرف را بىنياز كند . » و ما تو را ( با اين بخششمان ) بىنياز نكرديم . بيا اين نگين انگشترى را بگير ( و دقت كن ) كه براى آن ده هزار درهم داده‌ام ؛ به هنگام نيازمندى آن را به همين قيمت به فروش . « 1 » بخش عمده‌اى از بخششهاى امام صادق ( ع ) را بخششهاى شبانه و پنهانى تشكيل مىداد . « هشام بن سالم » مىگويد : روش امام صادق ( ع ) اين بود كه چون پاسى از شب مىگذشت ، مقدارى پول برمىداشت و كيسه‌اى نان و گوشت بر دوش مىگرفت و براى نيازمندان مدينه مىبرد و ميان آنان تقسيم مىكرد ؛ بدون آنكه او را بشناسند . چون امام ( ع ) در گذشت و اين كمكها قطع شد ، مردم دانستند كه آن كه به آنان كمك مىكرد ، امام صادق ( ع ) بوده است . « 2 » « ابو جعفر خثعمى » مىگويد :

--> ( 1 ) - بحار الانوار ، ج 47 ، ص 61 . ( 2 ) - همان مدرك ، ص 38 .