عظيم عظيم پور
47
امام على (ع) در نهج البلاغه (فارسى)
گاهى براى بيان آينده نگرىهااز واژگانى چون ؛ « التنبّئات » و « المغيبات » استفاده شده است كه اينگونهواژگان براى پيشگويىها و اخبار از آينده از سوى امام معصوم ( ع ) مناسبتر است . اخبار غيبى خود بر دو نوع است : نوع اوّل علم آن مخصوص خداوند است و هيچ كس نه فرشتگان و نه انبياء ، از آن اطلاع ندارند مانند زمان وقوع قيامت ؛ امّا نوع دوم : برخى از اخبار غيبى است كه خداوند هركدام از رسولانش را كه خود مصلحت بداند ، از آن مطلّع مىسازد . « عَالِمْ الْغَيْبِ فَلَا يُظْهِرُ عَلَى غَيْبِهِ أَحَداً الّا مَنِ ارْتضَىَ مِنْ رَسُولٍ . . . » « 1 » حال اگر از مغيّبات و اخبار غيبى و آيندهنگرىهاى پيامبر عظيمالشأن ( ص ) و امامان معصوم ( ع ) ، سخن به ميان مىآيد ، نوع اوّل را شامل نمىشود . اگر به زندگى پر افتخار پيامبر اكرم ( ص ) و امامان معصوم ( ع ) دقت نظر داشته باشيم ، درمىيابيم كه در زندگى تمام اين بزرگواران به ويژه رسول گرامى اسلام ( ص ) و حضرت على ( ع ) آيندهنگرى و گزارش از غيب به شكل قابل توجهى وجود داشته است كه برخى از آنها در عصر خودشان به وقوع مىپيوست و برخى ديگر تاكنون و در عصر حاضر تحقق يافته است و برخى نيز در آينده محقق خواهد شد . نمونههايى از پيشگويىهاى پيامبر اكرم ( ص ) - « پس از من مسلمانان بر كسرى و قيصر پيروز خواهند شد و بر گنجهاى آنها دست خواهند يافت . - همچنين خطاب به امالفضل كه عبداللَّه بن عباس را به دنيا آورد فرمود : « اذهبى بأبى الخلفاء » ( پدر خلفا - ابنعباس - را ببر ) . - و نيز خطاب به امام على ( ع ) فرمود : « ستقاتل الناكثين و القاسطين و المارقين . . . و انه لايموت حتى تخضب لحيته من هامّته » . ( با پيمانشكنان و ظالمان و خوارج ، خواهى جنگيد و او نمىميرد مگر اينكه محاسنش به خون فرق سرش خضاب شود ) » . « 2 »
--> ( 1 ) . سوره جن ( 72 ) / 26 و 27 . ( 2 ) . رك : فضائل الامام على ( ع ) ، محمد جواد مغنيه ، ترجمه ايرانى علىاكبر ، چاپ اوّل ، سازمان تبليغات اسلامى ، ص 130 به بعد . [ با اندكى تصرف ] ؛ و نيز ر . ك : ابن ابى الحديد ، شرح نهج البلاغه ، ج 18 ، ص 24 ؛ مجلسى ، بحار الانوار ، ج 40 ، ص 93 .