خلاصه انسان موجودى « مدنى بالطبع » است و براى اين خصلت وى ، برخى عامل اضطرار و عده‌اى حكم عقل فطرى وحسابگرانهء بشر را منشأ دانسته‌اند . گروهى ديگر نقش عوامل معنوى را مهمتر از همه دانسته‌اند . بيشترجامعه شناسان ، جامعه را مجموعه‌اى از افراد انسانى كه با نظامها و سنن و آداب و قوانين خاصى به يكديگر پيوند خورده‌اند و زندگى دسته جمعى دارند ، تعريف كرده‌اند . در اينكه فرد اصيل است يا جامعه ، نظرات مختلفى ابراز شده است . برخى فرد و عده‌اى ديگر جامعه را اصيل پنداشته‌اند . نظامهاى سياسى نيز بر همين مبنا شكل گرفته است اسلام ، هم فرد و هم جامعه را اصيل مىداند و به وجود سنتها و قوانين اجتماعى خاص براى جامعه معتقد است . هيچ دينى مانند اسلام به مسائل اجتماعى توجه نكرده است . اسلام كسانى را كه از اجتماع مسلمانان فاصله مىگيرند ، سخت مورد توبيخ و نكوهش قرار داده است . با نگاهى گذرا به احكام و مقررات اسلام به جنبه‌هاى اجتماعى تكاليف انسان مسلمان پى مىبريم . اهميت اسلام به تشكيل حكومت ، مسأله رهبرى و امامت ، برپايى جمعه و جماعات ، بيان جزئيات آداب معاشرت با اقشار مختلف و وجوب امر به معروف و نهى ازمنكر براى دفاع از استقلال و كيان اجتماع اسلامى ، همه و همه دليل بر اجتماعى و سياسى بودن دين اسلام است ، در عين حال كه به جزئىترين مسائل فردى انسان نيز توجه كرده است .