بعد از وفات رسول خدا ( ص ) قيس به حضور امام على ( ع ) مى رسيد ، كه وارث علوم پيامبر ( ص ) بود و از آن حضرت استفاده‌هاى علمى فراوان مى نمود . از لحاظ علمى به حدّى رسيد كه در مناظره‌اى كه بين او ومعاويه اتّفاق افتاد او عالمانه به آيات نازل شده در شأن امام على ( ع ) وروايات استناد كرد و وقتى معاويه پرسيد از چه كسى اينها رافراگرفته‌اى ؟ آيا پدرت اينها رابه تو ياد داده ؟ جواب داد . اينها رااز كسى شنيده و فرا گرفته‌ام كه از پدرم بهتر و حقش بر من بيش از حق پدرم بود . او على بن ابى طالب عليه السلام عالم وصديق اين امّت است . و امام على ( ع ) درحكم فرماندارى او مى نويسد : . . . و به زيردستانت از آنچه خداوند به تو آموخته بياموز و . . . . كه اين كلام شريف خود بهترين دليل بر وفور علمى قيس است . او از اين راويان حديث است و از پيامبر ( ص ) ، امام على ( ع ) ، پدرش و ديگران حديث نقل كرده است « 1 » ب . جود و بخشش خاندان و اجداد قيس به صفت جود و بخشش مشهور بودند . پدرش ، سعد بن عباده و جدش از كسانى بودند كه به اطعام و پذيرائى ميهمان ، چه در زمان جاهليّت و چه در زمان اسلام معروف بودند ، و بعد از آنها قيس اين شيوه را ادامه داد . جابر بن عبداللَّه گويد : من با قيس بودم وقتى كه به يكى از جنگها مىرفتيم و لشكر دچاركمبود موادّ غذايى شده بود . قيس پيوسته شتر نحر مىكرد وافراد را سير مىنمود ، به حدى كه براى اين كار قرض گرفت . ابوعبيده كه فرماندهى سپاه را

--> ( 1 ) . الغدير ، ج 2 ، ص 92 - 93 .