پژوهشكده تحقيقات اسلامى

18

سرداران صدر اسلام (فارسى)

در جنگ فِجار مىتوان گفت شكوفايى سلحشورى وتوان رزمى حمزه ، همزمان با آغاز دوران جوانى وى به ظهور رسيد او درنوجوانى شاهد جنگهاى زنجيره‌اى وتوانفرساى « فِجار » ( گناه ) بود . اين جنگها ازاين رو در تاريخ به اين‌نام شهرت يافت كه سرآغاز اين نبردها وياسبب بوجودآمدن آنها در يكى از ماه‌هاى حرام اتفاق افتاد . « 1 » اين جنگها شامل وقايع متعددى است ، كه يكى از معروفترين آنها فجار بَرّاض است كه ميان قريش وقبيلهء هوازن درسال 39 قبل از هجرت اتفاق افتاد . در اين واقعه حضرت محمدبن عبداللّه رسول خداصلى اللّه عليه وآله درچهارده سالگى در كنار قريش حضور داشت وچوبه‌هاى تيربه دست عموهاى خود مىداد . « 2 » دومين دور از جنگ فجاردرسال بيستم پس از عام الفيل يا 33 سال قبل از هجرت بوده وعرب تاآن روز جنگى به آن گستردگى به خود نديده بود . و اين دور از جنگ شامل پنج واقعه است كه مهمترين آنهاعكاظ است كه ميان قبايل كنانه و قريش از يكسو و قبايل هوازن از سوى ديگر اتفاق افتاد . در اين نبرد همهء طوايف قريش وارد كارزار شدند ، وفرماندهى هرخاندان رامهتر آنان به عهده داشت . بدين جهت فرماندهى خاندان بنىهاشم دردست زبيربن عبدالمطّلب بود ، ورسول خداصلى اللّه عليه وآله نيز همراه او بود . ودرآن واقعه بيست ساله بود . « 3 »

--> ( 1 ) . ماه‌هاى حرام درسال قمرى عبارتنداز : ذى قعده ، ذيحجه ومحرم ، سه‌ماه پى درپى و يك ماه منفرد كه رجب نام دارد و هفتمين ماه سال است . ( 2 ) . تاريخ الجاهليّه ، عمر فرّوخ ، ص 130 ؛ السيرةالحلبيه ، ج 1 ، ص 127 . ( 3 ) . العرب قبل‌الاسلام ، جرجى زيدان ، ص 272 - 273 .