پژوهشكده تحقيقات اسلامى

95

زمينه هاى قيام امام حسين (ع) (فارسى)

او دستور داد تا نسبت به محبّان امام على ( ع ) در مورد عطاها و پرداخت بيت‌المال سخت‌گيرىكرده اسامى آنها را از ديوان بيت‌المال حذف نمايند . فشار آنان بر اهل‌بيت ( ع ) به اندازه‌اى بود كه براى تشديد دشمنى با آنها ، صريحاً اعلام كردند : « لا صلاة الّا بلعن ابى تراب » « 1 » ؛ نماز بدون لعن على ، نماز نيست . معاويه با دسيسه شيطانى خود امام حسن ( ع ) را مسموم كرد و به شهادت رساند و همچنين « مالك اشتر » را به وسيلهء عسلِ زهرآلود مسموم نمود . او « حجر بن عدى » و ياران مؤمن او را مظلومانه به قتل رساند . و در دوران حكومتش اختناق عجيبى را بر جهان اسلام حاكم نمود . و سپاهيان او در عراق و مناطق ديگر اسلامى بزرگ‌ترين جنايت‌ها را مرتكب شدند . معاويه ( چنان كه در بخش نخست اين مجموعه به‌طور مستند بيان شد ) براى قداست بخشيدن به خاندان اموى از جعل حديث و نسبت دروغ به پيامبر ( ص ) و مخدوش ساختن شخصيت پيامبر ( ص ) نيز ابايى نداشت . او براى توجيه كارهاى نادرست امويان تفكّر انحرافى و تخديرى « ارجاء » « 2 » را ترويج مىكرد . انديشه ارجاء و نفى عمل و واگذارى امور به خدا و تسليم مطلق در برابر حاكم ، نتيجه روشن و محتومش تأييد بنى اميّه بود ، چرا كه براساس اين اعتقاد ، امويان هر قدر هم كه مرتكب گناه و جنايت مىشدند ، باز مؤمن و مسلمان بودند ! از اين‌رو فرقهء « مرجئه » نه تنها در مبارزه با امويان و از ميان بردن آنان ، با خوارج و شيعه موافق نبودند ؛ بلكه در خدمت آنان بودند و حكومت امويان را يك حكومت اسلامى مىدانستند . و مخالفت با آن را به هيچ وجه جايز نمىشمردند .

--> ( 1 ) - شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد ، ج 7 ، ص 121 . ( 2 ) - فرقهء مرجئه ايمان را عبارت از اعتقاد قلبى محض مىدانستند و هيچ گونه عمل حاكى از اين اعتقاد را ، لازم نمىشمردند . حتى گروهى از آنان پا را فراتر گذاشته و معتقد بودند كه : ايمان عبارت از اعتقاد قلبى است اگر چه به زبان اظهار كفر كند و يا بت بپرستد . ( الفصل فى الملل و الاهواء والنحل ، ابو محمد على بن احمد بن حزم الاندلسى ، ص 204 . )