سَامْضى وَ ما بِالْمَوتِ عارٌ عَلَى الْفَتى * اذا ما نَوى حَقًا وَ جاهَدَ مُسْلِماً وَ واسَى الرِّجالِ الصَّالِحينَ بِنَفْسِهِ * وَ فارَقَ مَثْبُوراً وَ وَدَّعَ مُجرماً « 1 » روز عاشورا در طليعه نبرد ، خطاب به لشكر يزيد فرمود : الا وَ انَّ الدَّعى ابْنَ الدَّعى قَدْ تَرَكَنى بَيْنَ السِّلَّةِ وَالذِّلَّة و هيهات منّا الذِّلَّة . . . « 2 » و پس از آغاز نبرد ، شعارهايى كه امام حسين ( ع ) دادند بيانگر روح بلند و شجاعت فوق‌العاده اوست كه به رغم كثرت دشمن و محدود بودن ياران خود به هيچ وجه هراسى به خود راه نمىداد . « ابو مخنف » از عمّار بن عبد يغوث نقل مىكند : وقتى پيادگان از راست و چپ به حسين ( ع ) حمله كردند ، او نيز به آنان حمله كرده و آنها را متفرق و پراكنده نمود . به خدا سوگند هرگز دل‌شكسته‌اى را نديده‌ام كه پسر ، اهل بيت و يارانش كشته شده باشد و او اين گونه محكم ، بدون ترس ، با آرامش خاطر و با جرأت باشد . سوگند به خدا تاكنون هيچ كس را مانند او نديده‌ام . پيادگان همچون بز ماده‌اى كه گرگ به آنها حمله كرده است از راست و چپ او عقب مىنشستند . « 3 » « اربلى » ( ره ) درباره شجاعت امام حسين ( ع ) مىنويسد : حسين بن على ( ع ) در ميدان مبارزه ثابت و استوار بود و كشته شدن يارانش و نبردهاى خونين هرگز قلب او را مضطرب و متزلزل نكرد . و در لحظات آخر ، ( كه تنها مانده بود ) اسبش را به طرف دشمن حركت داد و در حالى كه شمشيرش را برهنه ساخته و از خودش مأيوس و آماده مرگ بود اين اشعار را به زبان جارى كرد :

--> ( 1 ) - الاحتجاج ، طبرسى ، ج 2 ، ص 89 - 88 ؛ تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 231 . ( 2 ) - موسوعة كلمات الامام‌الحسين ( ع ) ، ص 299 ، به نقل‌از الفتوح ، ج 5 ، ص 24 ؛ مقتل‌الحسين ، خوارزمى ، ج 1 ، ص 189 . ( 3 ) - قيام جاويد ( مقتل ابى مخنف ) ، ص 58 ؛ ترجمة الامام الحسين ( ع ) ، ابن عساكر ، ص 314 .