علاوه بر تأثير خانواده در تكامل روحى فرد نقش آن در شكل‌گيرى شخصيّت اجتماعى افراد بسيار حايز اهميّت است . معمولًا كسانى كه به خاندان فرومايه و پست تعلّق داشته باشند ، گرچه از نظر فضايل انسانى مراتبى را كسب كنند از نظر اجتماعى چندان موفّق نخواهند بود ؛ زيرا عدم وارستگى و شرافت خانواده‌اش مانع اعتماد مردم به او و ترديد در صداقت فرد خواهد بود . به همين جهت از مزاياى پيامبران الهى قبل از مبعوث شدن به رسالت ، طهارت مولد و اصالت خانوادگى بوده است ؛ چه اينكه بدون آن ، هدف بعثت كه همانا اعتماد و ايمان مردم به رسالت و پيامبرى مىباشد ، تأمين نمىگرديد . بنابراين اصالت و شرف خانوادگى از علل معدّه شخصيت فردى و اجتماعى محسوب مىشود . على ( ع ) با اعتقاد به همين امر ، در خطبه « قاصعه » فرمود : . . . شما به خوبى موقعيّت مرا از نظر خويشاوندى و قرابت و منزلت و مقام ويژه ، نسبت به رسول خدا مىدانيد ، او مرا در دامن خويش پرورش داد ؛ من كودك بودم او ( همچون فرزندش ) مرا در آغوش خويش مىفشرد و در استراحتگاه مخصوص خود جاى مىداد . . . « 1 » بررسى تفصيلى اين موضوع مجال ديگرى مىطلبد ، اجمالًا ترديدى در اين نيست كه نقش خانواده در تكوين شخصيّت فردى و اجتماعى انسان بسيار حايز اهميّت است . با توجّه به اين مطلب ، درباره جايگاه نَسَبى و خانوادگى امام حسين ( ع ) به اختصار مطالبى متذكّر مىشويم . شخصيّت خانوادگى و نَسَبى امام حسين ( ع ) درباره حسب و نَسب امام حسين ( ع ) نياز چندانى به توضيح نيست زيرا به اعتراف دوست و دشمن او در شريف‌ترين و نجيب‌ترين و اصيل‌ترين خانواده‌ها متولّد شد و در دامن عصمت و طهارت پرورش يافت . لذا آن حضرت ( ع ) از نظر نَسبى و خانوادگى در اوج شرافت و پاكى قرار دارد . « 2 » چنان‌كه پيامبر ( ص ) در يكى از بيانات خويش در اين‌باره فرمود :

--> ( 1 ) - همان ، خطبه 192 . « . . . وَ قَدْ عَلِمْتُمْ مَوْضِعى مِنْ رَسُولِ اللّهِ ( ص ) بِالْقَرابَةِ الْقَريبَةِ وَالْمَنْزِلَةِ الْخَصيصَةِ وَضَعَنى فى حِجْرِهِ وَ انَا وَلَدٌ يَضُمُّنى الى صَدْرِهِ وَ يَكْنُفُنى فى فِراشِهِ » ( 2 ) - حسين بن على بن ابىطالب بن عبدالمطلب بن هاشم بن عبد مناف بن قصى ، و مادرش فاطمه دختر رسول خدا ( ص ) بود .