پژوهشكده تحقيقات اسلامى
133
زمينه هاى قيام امام حسين (ع) (فارسى)
و به « ابن زبير » فرمود : امَّا انَا لا ابايِعُ ابَداً ، لِانّ الْامْرَ كانَ لى بَعْدَ اخِى الْحسن ( ع ) « 1 » من هرگز با او ( يزيد ) بيعت نمىكنم ؛ زيرا حكومت و ولايت پس از برادرم حسن ( ع ) از آنِ من است . از سوى ديگر شخصيت منفى بنىاميّه و حاميان آنان و پايين بودن جايگاه معنوى و اجتماعى ايشان ، و آشنايى مسلمانان با سابقه بد اموىها نيز بهنحوى در شكلگيرى نهضت حسينى مؤثر بوده است . آگاهى امام حسين ( ع ) از فرومايگى بنى اميّه و جايگاه سست معنوى و اجتماعى ايشان در حقيقت علم به آسيبپذيرى دشمن در مبارزه بود . به عبارت ديگر ، امام ( ع ) مىدانست اين نهى از منكر و قيام عليه منكرات گرچه به بهاى جان خود و عزيزانش تمام شود ، اما از آنجا كه مىتواند آبروى رفته اسلام و مسلمين را برگرداند و شريعت محمّدى ( ص ) را احياء كند و ماهيت پليد بنىاميّه را آشكارتر سازد ، ارزش دارد و بايد تحقّق پذيرد . لذا در بخش پايانى ، به اختصار در مورد جايگاه بنى اميه در جهان اسلام و شخصيت منفى آنان سخن خواهيم گفت . در مجموع براى شناخت زمينههاى شخصيتى قيام عاشورا عنوانهاى ذيل مورد بحث و بررسى قرار مىگيرند : 1 - شخصيت خانوادگى امام حسين ( ع ) 2 - شخصيت دينى و مذهبى امام حسين ( ع ) 3 - شخصيت فردى و اخلاقى امام حسين ( ع ) 4 - شخصيت ياران امام حسين ( ع ) 5 - شخصيت مخالفان امام حسين ( ع )
--> ( 1 ) - مقتل الحسين خوارزمى ، ج 1 ، ص 264 .