محمد الريشهري

401

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)

از نظر اسلام ، طبابت افراد غير متخصّص ، ممنوع است و نظام اسلامى موظّف است از كار كردن آنان جلوگيرى كند و در صورت سرپيچى ، آنان را مانند روحانى نمايان فاسق ، زندانى كند . امام على عليه السلام ، در اين باره مىفرمايد : يَجِبُ عَلَى الإِمامِ أن يَحبِسَ الفُسّاقَ مِنَ العُلَماءِ وَالجُهّالَ مِنَ الأَطِبّاءِ . « 1 » بر امام ، لازم است عالمان تبهكار و پزشكان ناآگاه را به زندان در افكند . مقدّم داشتن ضرورت زندانى كردن علماى فاسق بر پزشكان جاهل در اين حديث نيز ، از آن جهت است كه خطر طبيب‌نمايان روحانى براى جامعه اسلامى ، بيش از طبيب‌نمايان جسمانى است . بارى ، پزشك غير متخصّص ، در صورتى كه اقدام به طبابت كرد و موجب زيان بيمار گرديد ، علاوه بر اين كه مرتكب گناه شده ، بر اساس قانون " ضِمان " ، ضامن است ، چنان كه از پيامبر اسلام روايت شده است كه : مَن تَطَبَّبَ ولَم يُعلَم مِنهُ طِبٌّ قَبلَ ذلِكَ ، فَهُوَ ضامِنٌ . « 2 » هر كس بدون سابقه [ وتخصّص لازم ] به كار طبابت دست يازد ، ضامن است . همچنين ، طبيب متخصّص ، اگر در انجام دادن وظيفه خود ، كوتاهى كند و اين كوتاهى به فساد بينجامد ، ضامن خواهد بود . « 3 »

--> ( 1 ) . ر . ك : دانش‌نامه احاديث پزشكى : ج 1 ص 69 ح 35 . ( 2 ) . ر . ك : ص 390 ح 10713 . ( 3 ) . ر . ك : دانش‌نامه احاديث پزشكى : بخش يكم / فصل دوم : آداب طبابت و وظايف طبيب / مسئول بودن پزشك در صورت به بار آوردن خسارت . براى آگاهى از جزئيات احكام مربوط به ضمان ، به كتاب‌هاى فقهى مربوط به ضمان و عدم ضمان پزشك ، رجوع شود .