حديث 6214 . معانى الأخبار به نقل از جبرئيل عليه السلام ، هنگامى كه پيامبر صلى اللّه عليه و آله از او درباره توكّل بر خداوند پرسيد : [ توكّل ، يعنى ] دانستن اين مطلب كه مخلوق ، نه زيانى مىزند و نه سودى مىرساند ، نه مىدهد و نه جلوگيرى مىكند ، و [ نيز ] بر كندنِ چشم اميد از خلق . هر گاه بنده چنين باشد ، ديگر براى هيچ كس جز خداوند ، كار نمىكند و اميد و بيمش از كسى جز خداوند نيست و چشم طمع به هيچ كس جز خدا ندارد . اين است توكّل " . 41 / 2 توكّل كنندگان قرآن " همان كسانى كه [ برخى از ] مردم به ايشان گفتند : " مردمان براى [ جنگ با ] شما گرد آمده‌اند . پس ، از آن بترسيد " ؛ ولى [ اين سخن ] بر ايمانشان افزود و گفتند : خدا ما را بس است و نيكو حمايتگرى است . پس با نعمت و بخششى از جانب خدا ، [ از ميدان نبرد ] باز گشتند ، در حالى كه هيچ آسيبى به آنان نرسيده بود و همچنان خشنودىِ خدا را پيروى كردند ، و خداوند ، داراى بخششى عظيم است " . " و خبر نوح را بر آنان بخوان ، آن گاه كه به قوم خود گفت : اى قوم من ! اگر ماندنِ من [ در ميان شما ] و اندرز دادن من به آيات خدا ، بر شما گران آمده است ، [ بدانيد كه من ] بر خدا توكّل كرده‌ام . پس [ در ] كارتان ، با شريكان خود ، هم‌داستان شويد تا كارتان بر شما ملتبس ننمايد . سپس درباره من تصميم بگيريد و مهلتم ندهيد " . " در حقيقت ، من بر خدا ، پروردگار خودم و پروردگار شما ، توكّل كردم . هيچ جنبنده‌اى نيست ، مگر اين كه او مهار هستىاش را در دست دارد . به راستى ، پروردگار من بر راه راست است " . " گفت : اى قوم من ! بينديشيد كه اگر از جانب پروردگارم دليل روشنى داشته باشم و او از