محمد الريشهري

41

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى)

ترغيب به آخرت‌انديشى ، هشدار نسبت به اين كه انسان ، مرگ و آخرت را فراموش كند ، حدود اهتمام بدان ، آثار اهتمام به آخرت‌گرايى ، ياد مرگ و مرگ‌انديشى ، آنچه باعث مىشود كه انسان ، مرگ را فراموش كند و در وادى غفلت در غلتد و . . . اين همه ، در عناوين بعدى اين فصل آمده است . آن مرحله " اقامتگاه " است ، اقامتگاهى جاودان . چه چيزى اين اقامتگاه ( آخرت ) را آباد مىكند و چه چيزى آن را ويران مىسازد و احاديثى كه اين حقايق را مىآموزد ، در اين فصل ، گزارش شده است . شگفتا كه در روايات ، اين مرحله زندگى ( دنيا ) ، گاه به " بازار " مانند شده است ؛ بازارى با حاضرانى بسيار . اين مانندى ، يعنى چه ؟ چگونه كسانى دنيا را مىدهند و آخرت را مىخرند و يا آخرت را وا مىنهند و دنيا را فرا چنگ مىآورند ؟ اين داد و ستد چيست ؟ آيا اين همه را جز از طريق " وحى " مىتوان آموخت ؟ در عناوين باقى مانده فصل يكم ، اين موضوعات و حكمت‌هاى بيانگر اينها مىآيد . در فصل دوم ، سخن از " مرگ " است ؛ تفسير مرگ ، مرگ‌هاى گونه‌گون ، مرگ مؤمن ، مرگ كافر ، ياد مرگ و آمادگى براى آن ، دشوارىها و سختىهاى آستانه مرگ و آنچه انسان در آن لحظه شكننده و شگفت خواهد ديد . اين حقايق بيدارگر و آموزه‌هاى تنبّه‌آفرين ، در فصل دوم اين باب آمده است . " قبر " چيست ؟ كجاست ؟ در هنگامه‌اى كه انسان بدان وارد مىگردد ، چه مىشود ؟ از چه پرسيده مىشود ؟ عذابش چيست ؟ چه چيزى به او بهره مىرساند ؟ احاديث و حكمت‌هاى نشانگر اين مسائل ، در فصل سوم اين باب آمده است و به مناسبت ، سخن از زيارت قبور ، زيارت قبر پيامبر صلى اللّه عليه و آله و امامان عليهم السلام و مؤمنان به ميان مىآيد . فصل چهارم ، ويژه " قيامت " است . نام‌هاى قيامت ، نشانه‌هاى ظهور و تحقّق قيامت ، چگونگى حشر ، پرواپيشگان در قيامت ، مؤمنان و مجرمان در آن روز ، صراط و گونه‌هاى مردمان در عبور از صراط ، آنچه موجب مىشود تا انسان بر