محمد الريشهري

41

حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (عربى)

ترغيب به آخرت‌انديشى ، هشدار نسبت به اين كه انسان ، مرگ وآخرت را فراموش كند ، حدود اهتمام بدان ، آثار اهتمام به آخرت‌گرايى ، ياد مرگ ومرگ‌انديشى ، آنچه باعث مىشود كه انسان ، مرگ را فراموش كند ودر وادى غفلت در غلتد و . . . اين همه ، در عناوين بعدى اين فصل آمده است . آن مرحله " اقامتگاه " است ، اقامتگاهى جاودان . چه چيزى اين اقامتگاه ( آخرت ) را آباد مىكند وچه چيزى آن را ويران مىسازد واحاديثى كه اين حقايق را مىآموزد ، در اين فصل ، گزارش شده است . شگفتا كه در روايات ، اين مرحله زندگى ( دنيا ) ، گاه به " بازار " مانند شده است ؛ بازارى با حاضرانى بسيار . اين مانندى ، يعنى چه ؟ چگونه كساني دنيا را مىدهند وآخرت را مىخرند ويا آخرت را وا مىنهند ودنيا را فرا چنگ مىآورند ؟ اين داد وستد چيست ؟ آيا اين همه را جز از طريق " وحى " مىتوان آموخت ؟ در عناوين باقي مانده فصل يكم ، اين موضوعات وحكمت‌هاى بيانگر اينها مىآيد . در فصل دوم ، سخن از " مرگ " است ؛ تفسير مرگ ، مرگ‌هاى گونه‌گون ، مرگ مؤمن ، مرگ كافر ، ياد مرگ وآمادگى براي آن ، دشوارىها وسختىهاى آستانه مرگ وآنچه انسان در آن لحظه شكننده وشگفت خواهد ديد . اين حقايق بيدارگر وآموزه‌هاى تنبّه‌آفرين ، در فصل دوم اين باب آمده است . " قبر " چيست ؟ كجاست ؟ در هنگامه‌اى كه انسان بدان وارد مىگردد ، چه مىشود ؟ از چه پرسيده مىشود ؟ عذابش چيست ؟ چه چيزى به أو بهره مىرساند ؟ أحاديث وحكمت‌هاى نشانگر اين مسائل ، در فصل سوم اين باب آمده است وبه مناسبت ، سخن از زيارة قبور ، زيارة قبر پيامبر صلى اللّه عليه وآله وامامان عليهم السلام ومؤمنان به ميان مىآيد . فصل چهارم ، ويژه " قيامت " است . نام‌هاى قيامت ، نشانه‌هاى ظهور وتحقّق قيامت ، چگونگى حشر ، پرواپيشگان در قيامت ، مؤمنان ومجرمان در آن روز ، صراط وگونه‌هاى مردمان در عبور از صراط ، آنچه موجب مىشود تا انسان بر