العلامة المجلسي
86
عين الحيات ( فارسى )
مىكند ، يا كنايه باشد از ترك سخن گفتن به غير ذكر خدا و دعا . چنانچه منقول است از حضرت امير المؤمنين عليه السّلام كه : غنيمت شماريد دعا را در پنج موطن : نزد خواندن قرآن ، و نزد گفتن اذان ، و نزد آمدن باران ، و نزد ملاقات صف مسلمانان با صف كافران ، و نزد دعا كردن مظلومان كه دعاى مظلوم را هيچچيز مانع نمىشود تا به عرش مىرسد « 1 » . و احتمال دارد كنايه از ساكت شدن مطلق باشد ، چون موقع تشييع جنازه و وقت قتال هنگام تفكّر و اعتبار است ، پس بايد در دل تفكّر كنند ، و به ياد خدا باشند ، و نزد خواندن قرآن بايد ساكت باشند و گوش دهند ؛ زيرا كه ظاهر آيهء كريمه و بعضى احاديث آن است كه وقتى ديگرى قرآن خواند واجب است خاموش شدن و گوش دادن ، و حرام است سخن گفتن ، و اكثر علما را اعتقاد آن است كه وجوبش مخصوص كسى است كه اقتدا به پيش نماز كرده باشد و او قرائت بلند خواند واجب است خاموش شدن و گوش دادن ، و اگر واجب نباشد البتّه سنّت مؤكّد است گوش دادن و خاموش شدن هر وقت كه قرآن خوانند و ثواب عظيم دارد . چنانچه به سند معتبر از حضرت صادق عليه السّلام منقول است : هركه حرفى از كتاب خدا را گوش دهد بدون آنكه بخواند يك ثواب براى او ثبت نمايد ، و يك گناه از نامهء عملش محو نمايد ، و يك درجه براى او در بهشت بلند گرداند « 2 » . و در خصوص جنازه احتمال دارد مراد ترك جزع و فرياد و ناله كردن باشد كه منافى صبر و رضاء به قضاء است ، چنانچه از حضرت رسول صلّى اللّه عليه و آله منقول است : دو صداست كه خدا دشمن مىدارد : يكى فرياد و ناله كردن در مصيبت ، و ديگرى ساز
--> ( 1 ) اصول كافى 2 / 477 ح 3 . ( 2 ) اصول كافى 2 / 612 ح 6 .