و چون به قضاى الهى راضى شد ، و دانست كه اين امور از جانب خداست ، و محضت خير او است ، او را راحت و اطمينان حاصل مىشود ، و در بلاها جزع نمىكند ، و صابر بلكه شاكر مىباشد ، و المها او را حيران نمىكند ، و از عبادت خدا باز نمىدارد ، و با مردم دشمن نمىشود كه چرا به من عطا نكردند ، و به محبّت مردم مفتون نمىشود ، و به سبب عطاى سهل كه به او بكنند خدا را فراموش نمىكند ، و حسد مردم نمىبرد چرا زياده از او دارند ، و با مردم منازعه و مجادله در امور دنيا نمىكند ، و با همه مساوات و محبّت خدائى بهم مىرساند ، و عبادتش از ريا خالص مىشود ، و از تغيير احوال روزگار كدر نمىباشد . چنانچه منقول است از بهلول پرسيدند : چه حال دارى ؟ گفت : چه حال داشته باشد كسى كه آسمانها به رضاى او گردند ، و زمين به رضاى او ساكن باشد ، و هرچه در آسمانها و زمينها واقع شود همه به تجويز و رضاى او شود ، گفتند : خوش دعوى بلندى مىكنى ، گفت : ما در روز اوّل دانستيم كه آنچه خداوند قادر حكيم مىكند همه خير و نيك و صلاح است ، و به اين سبب رضاى خود را با رضاى او موافق كرديم ، و زمام امور خود را به او گذاشتيم ، و ارادهء خود را با ارادهء او پيوستيم ، ديگر آنچه مىشود به رضا و خواهش ما مىشود . و فوايد اين خصلت نيز نامتناهى است ، و چون احكام الهى را منقاد شدى شكّ و شبهه از خاطرت بيرون مىرود ، و آنچه از خدا و حجّتهاى او به تو مىرسد از آيات و اخبار به تسليم و انقياد قبول مىكنى ، و چون و چرا كه عمدهء رخنه‌هاى شيطان است از ايمان دور مىكنى ، و اين ركن عمده‌اى است از اركان ايمان ، و اكثر خلق به سبب ترك اين خصلت گمراه شده‌اند ، و سابقا مجملى مذكور شد . و بايد دانست كه توكّل نه اين معنى دارد كه در خانه را بر روى خود ببندى ، و در خانه بنشينى و دست از كار و كسب بردارى و بگوئى توكّل كرده‌ام ؛ زيرا اين تحكّم