برمىگرداند « 1 » . و حضرت صادق عليه السّلام فرمود : سه چيز است كه به آنها هيچ ضرر نمىكنند : دعا كردن در هنگام بلاها و شدّتها ، و استغفار كردن بعد از گناه ، و شكر كردن در وقت نعمت « 2 » . و در حديث ديگر فرمود : حق‌تعالى روزيهاى مؤمنان را از جائى چند مقرّر فرموده كه گمان نداشته باشند ؛ زيرا بنده‌اى كه نداند روزيش از كجا مىرسد دعا بسيار مىكند « 3 » . و در حديث ديگر فرمود : هركه را چهار چيز عطا فرمايند او را از چهار چيز محروم نمىكنند : هركه را دعا دادند از اجابت محروم نمىسازند ، و هركه را استغفار كرامت كردند توبه‌اش را قبول مىفرمايند ، و هركه را شكر عطا كردند نعمتش را زياد مىكنند ، و هركه را صبر دادند از اجر و ثواب محروم نمىگردانند « 4 » . نجم دوّم در توضيح مجملى از شرايط و آداب دعاست بدان كه چون دعا مكالمه و سخن گفتن و عرض نياز كردن است به حضرت قاضى الحاجات ، بايد كه آدمى معنى دعا را بداند ، و فهميده با حضور قلب دعا كند ، و لااقل آدابى كه در حاجت طلبيدن از مخلوقين كه در عجز و ناتوانى مثل

--> ( 1 ) بحار الانوار 93 / 289 ح 5 . ( 2 ) بحار الانوار 93 / 289 ح 6 . ( 3 ) بحار الانوار 93 / 290 ح 7 . ( 4 ) خصال شيخ صدوق ص 202 ح 16 .