العلامة المجلسي

81

عين الحيات ( فارسى )

به خداوند خود توسّل جستن ، لهذا در جميع كارها سنّت است بسم اللّه گفتن ، و چون امر نماز از جميع امور عظيم است ، مىگويد كه شروع در قرائت و عبادت و بندگى مىنمايم ، به استعانت خداوندى كه جامع جميع كمالات است ، و رحمن است به نعمتهاى عامه بر مؤمن و كافر ، و رحيم است بر رحمتهاى خاصّه بر مؤمنان . و چون آداب مجلس عظما اين است كه پيش از ذكر مطلوب ستايشى مناسب آن بزرگ به‌جا آورند ، لهذا حق‌تعالى شأنه تعليم بندگان نموده كه چنين مرا ستايش نمائيد ، و نعمهاى عامّه و خاصّهء مرا ياد آوريد ، و مكرّر مرا به رحمت بستائيد تا بر شما رحمت كنم ، و بدانيد كه من خداوند روز جزايم ، و به حشر و قيامت اقرار كنيد . و چون عارف تفكّر در اين اوصاف و كمال نمود ، به درجهء شهود و حضور كه اعلاى درجات معرفت است فايز مىگردد ، و از مقام غيبت به خطاب مىآيد ، و او را به مجلس مخاطبه و انس راه مىدهند ، پس مىگويد ايّاك نعبد ، يعنى : تو را عبادت مىنمائيم و بس ، و در اين آيهء كريمه حق‌تعالى اشاره فرموده به اين معنا كه جناب مقدّس نبوى در آن فقره بيان فرموده ، يعنى : مىبايد كه چون به مقام عبادت رسى چنان عبادت كنى كه گويا مرا مىبينى ، و با من خطاب مىنمائى ، پس دعواى عبادت كردن موهم اين بود كه از من كارى متمشّى مىتواند شد ، تدارك فرمود كه و اياك نستعين ، يعنى : در جميع امور از تو استعانت مىجوئيم و بس . و همچنين در مقام آداب ، چون بر عبادت خود اعتماد ندارد ، و به عجز خود اعتراف دارد ، عبادت خود را در ميان عبادت دوستان خدا درمىآورد ، و مىگويد از زبان همه كه : ما همه بندگان تو را عبادت مىكنيم كه شايد عبادت او به بركت عبادت آنها مقبول گردد ؛ زيرا كه از لطف كريم دور است كه چند چيز به درگاه او