اصل دهم در احاطهء علم و قدرت الهى به جميع اشياء بدان كه علم الهى به جميع اشياء از كليّات و جزئيّات احاطه نموده ، و اين معنى اجماعى مسلمانان است ، و انكار جمعى از حكما علم الهى را به جزئيّات كفر است ، بلكه خداوند عالم به جميع اشياء عالم بوده در ازل الآزال ، و بعد از وجود آن چيز علم او متبدّل نمىشود ، و زياده نمىگردد ، و اين امر از آيات و اخبار به حدّ ضرورت رسيده ، و احتياج به توضيح ندارد . و بايد دانست كه قدرت الهى عامّ است نسبت به جميع ممكنات ، و قادر است كه هر آنى صد هزار برابر آنچه خلق كرده است خلق نمايد ، و ليكن مصلحت اقتضا نموده كه بر همين قدر از خلق اكتفا نمايد ، چنانچه قدرت دارد كه از براى هر شخصى سه دست يا بيشتر خلق فرمايد ، و ليكن مصلحت مقتضى آن است كه غالبا دو دست بيشتر نباشد . و آنچه در اين حديث و در آيات و اخبار موافق اين وارد شده است ، كه خدا بر همه چيز قادر است ، دلالت بر اين دارد كه ممتنعات و امرى چند كه محالند شىء نيستند ، و همچنين بر واجب و ممكن شىء اطلاق مىتوان نمود ، و در ممتنعات قصور از جانب قدرت خدا نيست ، بلكه قصور از جانب آن محلّ است ، كه چون محال اوست ، قابل آن نيست كه وجود به آن تعلّق يابد ، و چگونه قصور در قدرت كسى باشد كه خزانهء او عدم باشد ، و آنچه خواهد به محض اراده كه تعبير از آن به لفظ « كن » موجود نمايد . چنانچه منقول است از حضرت امام جعفر صادق عليه السّلام كه : حضرت موسى به كوه طور رفت و با خداوند خود مشغول مناجات شد ، و گفت : خداوندا خزينه‌هاى خود را به من بنما ، فرمود : كه اى موسى خزانهء من آن است كه هر امرى را كه اراده