منتخب الجواهر العليّة في الكلمات العلويّة مولى عليّ البغدادي تحقيق : هادي ربّانى درآمد سابقهء گردآورى سخنان حضرت علي عليه السلام به قرن نخست اسلامى باز مىگردد ودر طول قرن‌هاى گذشته ، اين كار ، همواره استمرار داشته است . « 1 » برخى از آثاري كه دربردارندهء سخنان آن حضرت است ، اختصاص به كلمات قصار آن حضرت داشته است . جاحظ معتزلي از نخستين گردآورندگان سخنان امام علي عليه السلام است كه صد كلام نغز از سخنان آن امام همام را در مجموعه‌اى به نام مئة كلمة گرد آورد . نثر اللئالي طبرسى ، دستور معالم الحكم قاضى قُضاعى ، غُرَر الحِكَم ودُرَر الكِلَم آمدى وعيون الحكم واسطى نيز نمونه‌هايى از آثار دربردارندهء سخنان حكيمانهء آن حضرت‌اند . از آثار متأخّر نيز مىتوان از الحكم من كلام الإمام أمير المؤمنين عليه السلام « 2 » نام برد . در اين مجموعه ، سعى شده است تمامى كلمات قصار آن حضرت از آثار گذشتگان ، گردآورى شود .

--> ( 1 ) . براي نمونه ر . ك : آيينهء پژوهش ، سال دهم ، فروردين وارديبهشت 1378 ، « گردآورندگان سخنان علي عليه السلام از آغازتا غرر الحكم » نوشتهء محمدعلى مهدوى راد . در اين نوشتار ، مؤلف به گردآورندگان سخنان أمير مؤمنان عليه السلام از قرن اوّل تا قرن ششم پرداخته است . ( 2 ) . اين مجموعه با اشراف أستاذ كاظم مدير شانه‌چى وبه كوشش بنياد پژوهش‌هاى اسلامى آستان قدس رضوى دردو مجلّد در مشهد مقدس به چاپ رسيده است .