شرح الشمسية ( منطق - عربى ) تفتازانى ، مسعود بن عمر ، 722 - 793 ؟ ق شرحى است ( با عناوين قال - اقول ) از سعدالدين مسعود بن عمر التفتازانى ( م 792 ) بر شمسيه نجم الدين على بن عمر بن على القزوينى ، دبيران كاتبى ( م 675 ق . ) . تفتازانى اين شرح را در سال 753 در شهر جام به پايان رسانده است . شارح در اين كتاب به شرح قطب الدين رازى نيز نظر دارد و قبل از آن كه ميرسيد شريف جرجانى حاشيه خود را بر شرح قطب الدين رازى بر شمسيه بنويسد ، از شروح درس و متداول بين طلاب حوزه هاى علوم روزگار بوده اين شرح ضمن مجموعه شماره 91 در سال 1312 در آستانه چاپ سنگى شده است . « اردلان » [ كتابخانه جامع گوهرشاد 3 / 1303 ؛ كشف الظنون 2 / 1063 ؛ مرعشى 11 / 107 ؛ معجم سركيس / 637 ؛ آستان قدس 1 / 332 - 333 و 11 / 487 - 489 ] 7528 ) نسخه شماره : 8233 - 83 / 56 ( حجازى ) آغاز : بسمله الحمدلله الذى بصرنا بنور الهداية و التوفيق و يسر لنا سلوك مناهج التصور و التصديق . . . قال اما المقدمه اقول مقدمه الكتاب ما يذكر فيه قبل الشروع . از اول تا بحث « مغالطه » ، نستعليق ، بى كا ، قرن 9 ، بدون جلد ، 120 برگ ، 24 سطر ، 9 * 21 سم شرح الشمسية ( منطق - عربى ) شرحى است بر رساله شمسيه درمنطق به صورت ( قوله - قوله ) 7529 ) نسخه شماره : 7828 - 208 / 39 آغاز : او السلبية عن الموضوع اما ذاتى و وصفى فان كان . . . قوله او بفعليتها اى بتحقيق النسبة قوله فمطلقة عامة هى التى حكم انجام : قوله و البرهان اى الطريق الى الوقوف على الحق اى اليقين ان كان المط علما نظرياً و الى الوقوف عليه و العمل به ان كان علما علمياً . . . بالمشهورات او المسلمات او المشتبهات و لاتذعن غجر و حسن الظن افتادگى از آغاز و انجام ، نستعليق ، كريم عناوين و نشانى ها شنگرف ، در حاشيه تصحيح دارد ، درآخر نسخه چند سؤال و جواب علمى به فارسى درج شده است . جلد : مقوا ، عطف گالينگور قهوه اى ، 51 برگ ، 19 سطر ، 9 * 19 سم شرح الشمسية ( منطق - عربى ) شرحى است بر رساله شمسيه درمنطق به صورت ( قوله - اقول )